In the Photo : U.S. Treasury Secretary Scott Bessent and Chinese vice premier He Lifeng pose for a photo with U.S. Trade Representative Jamieson Greer, U.S. Secretary of Commerce Howard Lutnick, Chinese Commerce Minister Wang Wentao, and China’s International Trade (United States Treasury/Handout via REUTERS / Reuters)

अमेरिका–चीनबीच नयाँ व्यापार सहमति कार्यान्वयनका लागि ‘फ्रेमवर्क’ तयार, राष्ट्रपति ट्रम्पले भने – “हाम्रो सम्झौता पूरा भयो”

अमेरिका र चीनबीच गत महिना जेनेभामा भएको व्यापार सम्झौतालाई कार्यान्वयन गर्ने सहमति (फ्रेमवर्क) बनेको अमेरिकी वाणिज्य मन्त्री होवार्ड लुटनिकले घोषणा गरेका छन्।

राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले बुधबार Truth Social मा लेख्दै भनेका छन्, “हाम्रो चीनसँगको सम्झौता पूरा भइसकेको छ, अब अन्तिम अनुमोदन राष्ट्रपति सी (Xi) र मेरोबाट मात्रै बाँकी छ।”

यो विकास लन्डनमा दुई दिनसम्म चलेको वार्ता र गत हप्ता राष्ट्रपति ट्रम्प र चिनियाँ राष्ट्रपति सी जिनपिङबीच भएको फोन वार्तापछि आएको हो। गत मे महिनामा दुबै देशले ९० दिने व्यापार युद्धविराम घोषणा गरेका थिए, जसअन्तर्गत केही महसुल घटाइएको थियो। तर त्यसपछि दुवै पक्षले सम्झौताको उल्लंघन गरेको आरोप एकअर्कामाथि लगाउँदै आएका थिए।

वाणिज्य मन्त्री लुटनिकले पुष्टि गर्दै भने, “हामीले जेनेभा सहमति कार्यान्वयनका लागि फ्रेमवर्क तयार गरेका छौं।”

 ट्रम्पको घोषणाः चीनसँगको सम्झौता पूरा

ट्रम्पले Truth Social मा लेखे: “मैग्नेट र अन्य आवश्यक रेयर-अर्थ खनिजहरू चीनले अग्रिम रूपमा आपूर्ति गर्नेछ। हामीले पनि चीनसँग जे सहमति गरेका थियौं, त्यो दिन्छौं – जस्तै, चिनियाँ विद्यार्थीहरूलाई हाम्रो कलेज र विश्वविद्यालयमा पढ्न दिनु (यो सधैं मलाई राम्रो लाग्छ!)। हामी ५५% महसुल लिँदैछौं, चीनले १०%। सम्बन्ध उत्कृष्ट छ!”

उनी थप लेख्छन्, “राष्ट्रपति सी र म चीनलाई अमेरिकी व्यापारका लागि खुला गराउने प्रयासमा सँगै काम गर्नेछौं। यो दुवै देशका लागि ठूलो सफलता हुनेछ!!!”

🤝 वार्ताको पृष्ठभूमि र मुख्य बुँदा

• लन्डनमा भएको वार्तामा अमेरिकी वार्ताकारहरू (लुटनिक र ट्रेजरी सेक्रेटरी स्कट बेसेन्ट) तथा चिनियाँ उपप्रधानमन्त्री हे लिफेंग लगायत उच्च अधिकारी सहभागी थिए।

• सहमतिमा रेयर-अर्थ मिनरल्स र मैग्नेटको आपूर्ति प्रमुख विषय थियो, जसमा चीनले अग्रसरता देखाएको हो।

• चीनले बदला स्वरूप अमेरिकाबाट प्रविधि र अन्य वस्तुहरूको बिक्रीमा रहेको प्रतिबन्ध हटाउन माग गरेको जनाइएको छ।

• दुबै पक्षले कार्यान्वयन विवरण भने गोप्य राखेका छन्।

 चीनको प्रतिक्रिया

चिनियाँ विदेश मन्त्रालयका अनुसार उपप्रधानमन्त्री हे लिफेंगले भने: “दुवै पक्षले प्रतिबद्धता पालना गर्न, इमान्दारी देखाउन र संवादका उपलब्धिहरूको संरक्षण गर्न मिलेर काम गर्नुपर्छ। यसले चीन-अमेरिका व्यापार सम्बन्धलाई स्थिरता दिनेछ र विश्व अर्थतन्त्रमा सुनिश्चितता ल्याउनेछ।”

तर यसअघि, चीनले अमेरिका बिरुद्ध गम्भीर आरोप लगाएको थियो। चिनियाँ वाणिज्य मन्त्रालयका प्रवक्ताका अनुसार:

• अमेरिका चीनमाथि विभेदकारी प्रतिबन्ध लगाउँदैछ,

• AI चिप्सको निर्यातमा रोक,

• चिप डिजाइन सफ्टवेयर (EDA) को बिक्रीमा रोक,

• चिनियाँ विद्यार्थीहरूको भिसा रद्द गर्नु जस्ता कार्यहरू सम्झौताविरुद्धका गतिविधि भएको चीनको दाबी छ।

🏭 अमेरिकी नीति : आपूर्ति श्रृंखलाको स्थानीयकरण

ह्वाइट हाउसकी प्रेस सेक्रेटरी क्यारोलिन लेभिटका अनुसार, “राष्ट्रपति ट्रम्पको निर्देशनमा प्रशासनले आवश्यक आपूर्ति श्रृंखला (जस्तै मैग्नेट उत्पादन) अमेरिका भित्रै ल्याउने नीतिमा आक्रामक रूपमा अगाडि बढिरहेको छ।”

अमेरिका–चीनबीच लामो समयदेखि चलिरहेको व्यापार द्वन्द्व केही समयका लागि फ्रेमवर्क सहमति मार्फत टुंगिएको देखिए पनि दुवै पक्षबीच अविश्वास कायम छ। एकातिर अमेरिका चीनमाथि प्रविधि हस्तान्तरणमा कडाइ गरिरहेको छ भने अर्कातर्फ चीन पनि त्यसको बदलामा व्यावसायिक सुविधा माग्दैछ। यद्यपि, राष्ट्रपति ट्रम्प र राष्ट्रपति सी जिनपिङबीचको समन्वयले विश्व व्यापार प्रणालीमा केही स्थायित्व आउने संकेत देखिएको छ।