भर्जिनिया, अमेरिका, नोभेम्बर १०, २०२६। अमेरिकाको भर्जिनिया राज्यमा दुई वर्षभन्दा बढी समयदेखि चर्चामा रहेको नेपाली मूलकी नर्स ममता काफ्ले भट्टको हत्या प्रकरणमा अन्ततः महत्त्वपूर्ण न्यायिक फैसला आएको छ। प्रिन्स विलियम काउन्टीको अदालतमा मङ्गलबार निर्णायक मण्डल (जुरी) ले ममताका पति ३९ वर्षीय नरेश भट्टलाई योजनाबद्ध प्रथम श्रेणीको हत्या (First-Degree Murder), शव लुकाएको र मृत शरीरको अपमान तथा क्षतविक्षत गरेको गरी तीनवटै अभियोगमा दोषी ठहर गरेको हो।

करिब १९ दिनको अदालती सुनुवाइ र साक्षीहरूको बयानपछि निर्णायक मण्डलले झन्डै चार घण्टा छलफल गरेर दोषी ठहर गर्ने निर्णय सुनाएको हो। ममताको शव अहिलेसम्म फेला नपरे पनि परिस्थितिजन्य प्रमाण, वैज्ञानिक परीक्षण, डिजिटल अभिलेख र प्रतिवादीकै बयानका आधारमा हत्या अभियोग पुष्टि भएको छ।

शव नभेटिए पनि हत्या प्रमाणित

मनासस पार्कमा बस्दै आएकी २८ वर्षीया ममता काफ्ले भट्ट सन् २०२४ जुलाईको अन्तिम सातादेखि बेपत्ता भएकी थिइन्। अस्पतालमा नर्सका रूपमा कार्यरत ममता एक सानी छोरीकी आमा थिइन्। उनको रहस्यमय बेपत्तापछि परिवार, साथीभाइ, नेपाली समुदाय र अमेरिकी सञ्चारमाध्यमहरूले निरन्तर खोजी तथा न्यायको माग गर्दै आएका थिए।

प्रहरीले अगस्ट २०२४ मा नरेशलाई पक्राउ गरेको थियो। त्यसपछि अनुसन्धानका क्रममा घरभित्र भेटिएका रगतका निशान, विद्युतीय आरा, डीएनए परीक्षण, निगरानी क्यामेराका दृश्य, मोबाइल सन्देश र इन्टरनेट खोजीका अभिलेख महत्त्वपूर्ण प्रमाण बने।

अभियोजन पक्षले नरेशले आफ्नी पत्नीको हत्या गरेर प्रमाण नष्ट गर्ने उद्देश्यले शव टुक्र्याई विभिन्न स्थानमा फालेको दाबी गरेको थियो। अदालतमा प्रस्तुत प्रमाणहरूको समग्र मूल्याङ्कन गर्दै जुरीले हत्या अभियोग प्रमाणित भएको निष्कर्ष निकालेको हो।

अदालतमा नरेशको अप्रत्याशित बयान, आत्महत्याको दाबी अस्वीकार

मुद्दाको सुनुवाइमा सबैभन्दा सनसनीपूर्ण मोड त्यतिबेला आयो, जब नरेशले ममताको शव आफूले टुक्र्याएर फालेको स्वीकार गरे तर हत्या गरेको आरोप अस्वीकार गरे।

उनले ममताले विष सेवन गरेर आत्महत्या गरेको, आफूले उनलाई मृत अवस्थामा फेला पारेको र डर तथा आत्तिएको अवस्थामा शव लुकाएको दाबी गरेका थिए।

तर अभियोजन पक्षले उक्त कथनलाई हत्या लुकाउन गरिएको प्रयासका रूपमा प्रस्तुत गर्‍यो। विष सेवनसम्बन्धी दाबी, वैज्ञानिक प्रमाण र घटनापछि नरेशका गतिविधिबीच गम्भीर विरोधाभास रहेको सरकारी वकिलहरूको तर्क थियो।

यसअघि नरेशले पत्नी घर छाडेर अन्यत्र गएको हुन सक्ने बताएका थिए। अदालतमा भने शव व्यवस्थापनमा आफ्नो संलग्नता स्वीकार गरेका थिए। उनको बदलिएको बयान पनि मुद्दाको महत्त्वपूर्ण विषय बन्यो। अन्ततः निर्णायक मण्डलले आत्महत्यासम्बन्धी प्रतिरक्षाको तर्क स्वीकार गरेन।

घरेलु हिंसा र धम्कीपूर्ण सन्देश पनि प्रमाण

सुनुवाइका क्रममा ममताका साथीहरू, पूर्वसहकर्मी र आफन्तहरूले उनको वैवाहिक जीवनमा तनाव तथा हिंसाका घटना भएको बयान दिएका थिए।

सरकारी वकिलले सन् २०२४ फेब्रुअरीमा नरेशले ममतालाई पठाएको धम्कीपूर्ण सन्देशसमेत प्रस्तुत गर्दै हत्या पूर्वनियोजित भएको तर्क गरेका थिए।

ममताले विगतमा शरीरमा चोटपटक देखिएका तस्बिर र भिडियो आफन्त तथा साथीहरूलाई पठाएको विषय पनि अदालतमा उठाइएको थियो।

प्रतिरक्षाका वकिलहरूले भने वैवाहिक तनाव र परिस्थितिजन्य प्रमाण मात्रका आधारमा हत्या भएको निष्कर्ष निकाल्न नमिल्ने तर्क गरेका थिए। तर जुरीले अभियोजन पक्षको प्रमाणलाई पर्याप्त ठहर गर्‍यो।

नरेशलाई कति वर्ष जेल सजाय हुन सक्छ ?

भर्जिनियाको कानुनअनुसार प्रथम श्रेणीको हत्यामा न्यूनतम २० वर्षदेखि आजीवन कारावाससम्म सजाय हुन सक्छ। शव लुकाएको र मृत शरीरको अपमान गरेको अन्य दुई अभियोगमा प्रत्येकमा पाँच वर्षसम्म थप कैद हुन सक्ने कानुनी व्यवस्था छ।

नरेश भट्टको सजाय निर्धारणका लागि आगामी मार्च १२, २०२७ मा सुनुवाइ तोकिएको छ। त्यसैले अहिले उनी दोषी ठहर भएका हुन्, तर कति वर्ष जेल सजाय हुने भन्ने अन्तिम निर्णय आउन बाँकी छ।

ममताको परिवारलाई न्यायको महत्त्वपूर्ण उपलब्धि

प्रिन्स विलियम काउन्टीकी मुख्य सरकारी वकिल एमी एसवर्थले यो फैसला शव फेला नपर्दै पनि न्याय सम्भव हुने महत्त्वपूर्ण उदाहरण भएको बताएकी छन्।

उनले अदालतको फैसलाले ममतालाई फर्काउन नसक्ने र परिवारले भोगेको पीडा मेटाउन नसक्ने भए पनि जिम्मेवार व्यक्ति कानुनी रूपमा उत्तरदायी ठहरिनु न्यायको महत्त्वपूर्ण उपलब्धि भएको उल्लेख गरेकी छन्।

ममताकी आमा गीता काफ्ले, परिवारका सदस्य, साथीभाइ तथा नेपाली समुदायका लागि यो फैसला दुई वर्षभन्दा लामो प्रतीक्षापछि आएको महत्त्वपूर्ण न्यायिक परिणाम हो।

यद्यपि ममताको शव अझै फेला परेको छैन। त्यसैले परिवारले उनको अन्तिम संस्कारसमेत गर्न नपाएको पीडा कायमै छ।

यस घटनाले अमेरिकामा मात्र होइन, नेपाल र विश्वभर रहेका नेपाली समुदायमा पनि गहिरो प्रभाव पारेको छ। घरेलु हिंसा, महिलाको सुरक्षा र पीडितलाई न्याय दिलाउने विषयमा यसले गम्भीर बहस सिर्जना गरेको थियो।

ममता काफ्ले भट्ट हत्या प्रकरणले एउटा महत्त्वपूर्ण न्यायिक सन्देश दिएको छ : शव फेला नपर्दैमा हत्या अभियोग प्रमाणित हुन असम्भव हुँदैन। पर्याप्त र विश्वसनीय प्रमाण भए कानुनले दोषीलाई जवाफदेही बनाउन सक्छ।

दुई वर्षअघि बेपत्ता भएकी ममताको मृत्यु कसरी भयो भन्ने विषयमा चलेको लामो कानुनी विवाद अब दोषसिद्धिको चरण पार गरेर सजाय निर्धारणको चरणमा पुगेको छ। आगामी मार्च १२ मा हुने फैसला यस प्रकरणको अर्को महत्त्वपूर्ण मोड हुनेछ।