वाशिङ्टन डीसी, नोभेम्बर ८, २०२६। विश्वकै अग्रणी कृत्रिम बुद्धिमत्ता (एआई) चिप निर्माता अमेरिकी प्रविधि कम्पनी एनभिडिया (Nvidia) का संस्थापक तथा प्रमुख कार्यकारी अधिकृत जेन्सेन ह्वाङ (Jensen Huang) चिनियाँ गुप्तचर निकायसँग सम्बन्ध रहेको आशङ्का गरिएकी एक महिलासँगको व्यक्तिगत सम्बन्धका कारण विवादमा तानिएका छन्।

अन्तर्राष्ट्रिय सञ्चारमाध्यममा प्रकाशित विवरणअनुसार ६३ वर्षीय ह्वाङले आफ्नी श्रीमतीबाहेक अर्की महिलासँग प्रेमसम्बन्ध रहेको स्वीकार गर्दै परिवार, सहकर्मी तथा कम्पनीका शेयरधनीहरूसँग माफी मागेका छन्। उनले आफ्नो व्यक्तिगत व्यवहारका कारण परिवारलाई चोट पुगेको स्वीकार गर्दै त्यसको जिम्मेवारी लिने बताएका छन्।

विवादको केन्द्रमा एलिस ह्वाङ (Alice Huang) नामकी चिनियाँ व्यवसायी रहेकी छन्। उनी सिङ्गापुरस्थित मेगास्पिड इन्टरनेसनलसँग आबद्ध पूर्वकार्यकारी रहेको बताइएको छ। अमेरिकी गुप्तचर अधिकारीहरूले उनी चिनियाँ गुप्तचर निकायसँग सम्बन्धित हुन सक्ने आशङ्का व्यक्त गरेका छन्।

समाचार विवरणहरूअनुसार ती महिलाले ह्वाङसँग निकट सम्बन्ध स्थापित गरी एनभिडियाको अत्याधुनिक एआई प्रविधिसम्बन्धी जानकारी प्राप्त गर्ने तथा चीनमाथि लगाइएका अमेरिकी चिप निर्यात प्रतिबन्धलाई प्रभावित पार्ने प्रयास गरेको आशङ्का गरिएको छ। यद्यपि, उनी वास्तवमै चिनियाँ जासुस भएको वा ह्वाङले कुनै गोप्य सूचना उपलब्ध गराएको तथ्य अहिलेसम्म प्रमाणित भएको छैन।

यो प्रकरण सार्वजनिक भएपछि एनभिडियाको सञ्चालक समितिले स्वतन्त्र छानबिन प्रक्रिया अघि बढाएको बताइएको छ। बाह्य कानुनी विज्ञहरूको सहयोगमा घटनाको वास्तविकता, सम्भावित स्वार्थको द्वन्द्व तथा कम्पनीको संवेदनशील सूचनामा कुनै जोखिम उत्पन्न भए–नभएको विषयमा अनुसन्धान गरिने जनाइएको छ।

कम्पनीले हालसम्म अमेरिकी राष्ट्रिय सुरक्षा वा एनभिडियाका व्यापारिक गोप्य सूचनामा क्षति पुगेको प्रमाण फेला नपरेको जनाएको छ। ह्वाङले पनि छानबिनमा पूर्ण सहयोग गर्ने प्रतिबद्धता व्यक्त गरेका छन्।

यसैबीच, अमेरिकी संसद्का केही रिपब्लिकन सांसदहरूले घटनाबारे थप जानकारी माग्ने तयारी गरेको बताइएको छ। अमेरिका र चीनबीच अत्याधुनिक एआई चिप, सेमिकन्डक्टर प्रविधि तथा निर्यात नियन्त्रणका विषयमा बढ्दो प्रतिस्पर्धा भइरहेका बेला यो घटनालाई संवेदनशील रूपमा हेरिएको छ।

हालसम्म ह्वाङले आफ्नो पदबाट राजीनामा दिएका छैनन्। एनभिडियाको नेतृत्वमा तत्काल परिवर्तनको घोषणा पनि भएको छैन।

विश्वव्यापी एआई प्रविधिको विकास र विस्तारमा निर्णायक भूमिका निर्वाह गरिरहेको एनभिडियाका प्रमुख कार्यकारीसँग जोडिएको यो विवाद व्यक्तिगत सम्बन्धको विषयमा मात्र सीमित नरही अमेरिकी राष्ट्रिय सुरक्षा, व्यावसायिक गोपनीयता र अमेरिका–चीन प्रविधि प्रतिस्पर्धासम्म पुगेको छ।

यद्यपि, जासुसीसम्बन्धी आशङ्काहरू अनुसन्धानकै विषय रहेकाले छानबिनको आधिकारिक निष्कर्ष नआएसम्म कसैलाई दोषी ठहर गर्न मिल्दैन।