रुस–युक्रेन दोस्रो चरणको शान्ति वार्ता निष्कर्षविहीन, केवल केही युद्धबन्दीको आदानप्रदानमा सहमति

इस्तानबुल/टर्कीको इस्तानबुलमा सम्पन्न भएको रुस–युक्रेनबीचको दोस्रो चरणको प्रत्यक्ष शान्ति वार्ता कुनै ठोस प्रगति विना टुंगिएको छ। दुई पक्षबीच गम्भीर विवाद कायम रहेको अवस्थामा, वार्ताबाट केवल केही युद्धबन्दीको आदानप्रदान तथा ६,००० मृत सैनिकको शव फिर्ता गर्ने सहमति मात्रै भएको छ।

🔶 मुख्य बुँदाहरू:

🕊️ युक्रेनको माग:

• “पूर्ण र बिना सर्त युद्धविराम” — कम्तिमा ३० दिनका लागि, स्थल, समुद्र र आकाशमार्फत युद्ध रोकिनुपर्ने

• रुसद्वारा बलपूर्वक लगेका बालबालिकाको सूची पनि हस्तान्तरण

🔻 रुसको प्रस्ताव:

• “विशाल सीमारेखा” मा २-३ दिनको सीमित युद्धविराम प्रस्ताव (थप विवरण सार्वजनिक गरिएन)

• ४ ओटा क्षेत्र (डोनेत्स्क, लुहान्स्क, खेरसोन, जापोरिज्जिया) मा युक्रेनी फौजको पूर्ण फिर्ता

• युक्रेनले नाटो वा कुनै सैन्य गठबन्धनमा नजाने प्रतिबद्धता

• युक्रेनी सेनाको संख्यामा सीमा, रुसी भाषा आधिकारिक बनाउने र रुसमाथिका अन्तर्राष्ट्रिय प्रतिबन्धहरू हटाउने माग

🔁 युद्धबन्दी र शव फिर्ता सहमति

• दुबै पक्षबीच सहमति:

  • गम्भीर घाइते, बिरामी, र २५ वर्ष मुनिका युद्धबन्दीहरू फिर्ता गरिने

  • रुसले ६,००० युक्रेनी सैनिकका शवहरू फर्काउने

  • युक्रेनले पनि ६,००० रुसी सैनिकको शव फिर्ता गर्ने तयारी

टिप्पणी: मिति भने तय गरिएको छैन।

📍 वार्ता र राजनीतिक प्रतिक्रिया

• वार्ता केवल १ घण्टा लामो थियो, जसमा गहिरो मतभेद देखियो।

• युक्रेनी रक्षामन्त्री रसटेम उमेरोवले भने, “हामीले केही दिनअघि नै युद्धविरामको लिखित प्रस्ताव बुझाएका थियौं, तर रुसले वार्ताको दिन मात्रै आफ्नो प्रस्ताव ल्यायो।”

• रुसले युक्रेनको बिना सर्त युद्धविराम अस्वीकार गरेको छ र त्यसलाई ‘अस्थायी सम्झौता होइन, दीर्घकालीन शान्ति’को सन्दर्भमा मात्र छलफल हुनुपर्ने बताएको छ।

🧩 पृष्ठभूमि र अन्तर्राष्ट्रिय सन्देश

• रुसले सन् २०१४ मा क्राइमिया कब्जा गरेपछि २०२२ फेब्रुअरीमा युक्रेनमाथि पूर्ण आक्रमण सुरु गरेको थियो।

• हाल युक्रेनी भूमिको करिब २०% भागमा रुसको नियन्त्रण रहेको छ।

• राष्ट्रपति जेलेंस्की र युरोपेली नेताहरूले रुसमाथि आरोप लगाएका छन् कि त्यसले वार्ता लम्ब्याएर थप क्षेत्र कब्जा गर्न खोजिरहेको छ।

• अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले पनि शान्तिको लागि दबाब दिँदै आए पनि नयाँ प्रतिबन्धहरू लगाउनेमा ढिलाइ गरेका छन्।

💬 नेताहरूको भनाइ

• राष्ट्रपति जेलेंस्की (लिथुएनियामा आयोजित शिखर सम्मेलनमा):
  “रुसबाट युद्ध अन्त्य गर्ने कुनै अर्थपूर्ण संकेत नआएसम्म, हाम्रो सुरक्षामा अझ बल पुर्‍याउनु आवश्यक छ।”

• रुसी वार्ता टोली प्रमुख भ्लादिमिर मेदिन्स्की:
  “सहमति अनुसार युद्धबन्दीहरूको विनिमय गरिनेछ, साथै शवहरू फिर्ता गरिनेछ।”

• ट्रम्पले गत महिनामा रुसी राष्ट्रपति पुटिनलाई “पागल” भनेका थिए, जसको जवाफमा क्रेमलिनले उनलाई “भावनात्मक तनाव”मा रहेको टिप्पणी गरेको थियो।