भिडियो

अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले आज भेनेजुएलाबारे प्रतिक्रिया दिँदै अमेरिकाले गरेको कारबाहीलाई कानुन कार्यान्वयन र अन्तर्राष्ट्रिय लागुऔषध तस्करीविरुद्धको अभियानको हिस्सा भएको दाबी गरेका छन्। ट्रम्पले मादुरो प्रशासनलाई “नार्को–आतंकवादसँग जोडिएको शासन” भन्दै अमेरिकाले क्षेत्रीय सुरक्षा र लोकतन्त्र जोगाउन कदम चालेको बताएका छन्। उनले अमेरिका कुनै देश कब्जा गर्न नभई भेनेजुएलामा सुरक्षित, व्यवस्थित र न्यायिक सत्ता संक्रमण सुनिश्चित गर्न केन्द्रित रहेको पनि स्पष्ट पारेका छन्।

यस घटनाप्रति भेनेजुएलाको छिमेकी देश कोलम्बियाले गहिरो चिन्ता व्यक्त गरेको छ। कोलम्बियाका राष्ट्रपति गुस्ताभो पेट्रोले अमेरिकी हस्तक्षेपले लातिन अमेरिकामा अस्थिरता बढ्न सक्ने चेतावनी दिएका छन्। उनले भेनेजुएलाको सार्वभौमिकता र क्षेत्रीय शान्ति सम्मान गर्नुपर्नेमा जोड दिँदै समस्याको समाधान सैन्य हस्तक्षेप होइन, कूटनीतिक संवादबाट हुनुपर्ने बताएका छन्।

अमेरिकी कदमपछि विश्वभर मिश्रित प्रतिक्रिया आएका छन्। चीन, रूस, ब्राजिल, मेक्सिको, क्युबा लगायत देशहरूले यसलाई अन्तर्राष्ट्रिय कानुन र भेनेजुएलाको सार्वभौमिकताको उल्लङ्घन भनेका छन्। चीनले अमेरिकी कदमलाई स्पष्ट रूपमा अन्तर्राष्ट्रिय कानुनविपरीत भएको आरोप लगाएको छ भने रूसले यसले विश्व राजनीतिमा खतरनाक नजिर स्थापना गर्ने चेतावनी दिएको छ। यता केही अमेरिकी सहयोगी मुलुकहरूले भने लागुऔषध तस्करी र संगठित अपराधविरुद्धको अभियान भन्दै अमेरिकाको कदमलाई सर्तसहित समर्थन गरेका छन्।

यसैबीच संयुक्त राष्ट्र सुरक्षा परिषद्को आपत्कालीन बैठकमा भेनेजुएलाको मुद्दा प्रमुख रूपमा उठाइएको छ। बैठकमा धेरै सदस्य राष्ट्रहरूले अमेरिकाको सैन्य कारबाहीलाई अवैध र संयुक्त राष्ट्रसंघीय चार्टरविपरीत भएको बताएका छन्। संयुक्त राष्ट्र महासचिव एन्टोनियो गुटेरेसले अन्तर्राष्ट्रिय कानुनको सम्मान गर्न आग्रह गर्दै यस घटनाले विश्व शान्ति र सुरक्षा थप जोखिममा पारेको बताएका छन्। अमेरिकी पक्षले भने यो कदम न्यायिक प्रक्रिया र अन्तर्राष्ट्रिय अपराधविरुद्धको कारबाही भएको दाबी गर्दै आफ्नो निर्णयको बचाउ गरेको छ।
अमेरिकाले भेनेजुएलामाथि सैन्य कारबाही गरेपछि हिजो र आज देशभित्रको अवस्था अत्यन्तै तनावपूर्ण बनेको छ। राजधानी काराकससहित प्रमुख शहरहरूमा सुरक्षा सतर्कता कडा पारिएको छ। हिजो बिहानैदेखि सैन्य हेलिकप्टर, लडाकु विमानको आवाज र केही स्थानमा विस्फोटको आवाज सुनिएको स्थानीय सञ्चारमाध्यमले जनाएका छन्। धेरै सडकहरू सुनसान देखिएका छन् भने सर्वसाधारण नागरिक घरभित्रै सीमित भएका छन्। विद्यालय, सरकारी कार्यालय र निजी व्यवसायहरूको गतिविधि न्यून देखिएको छ।

अमेरिकी कारबाहीकै क्रममा राष्ट्रपति निकोलस मादुरो र उनकी पत्नी सिलिया फ्लोरेसलाई नियन्त्रणमा लिएर अमेरिका लगिएको खबर सार्वजनिक भएपछि भेनेजुएलामा राजनीतिक तरंग तीव्र बनेको छ। मादुरो समर्थकहरूले राजधानी र अन्य शहरहरूमा प्रदर्शन गरेका छन् भने कतिपय स्थानमा सरकार समर्थक समूह र सुरक्षाकर्मीबीच झडपको अवस्था पनि सिर्जना भएको छ। केही ठाउँमा टायर बालेर सडक अवरुद्ध गरिएको र अमेरिकी झन्डा जलाइएको दृश्य देखिएको छ।

आज भने भेनेजुएलाको अन्तरिम नेतृत्व सम्हालेकी डेल्सी रोड्रिगेजले राष्ट्रका नाममा सम्बोधन गर्दै देश शान्त राख्न आह्वान गरेकी छन्। उनले अमेरिकी हस्तक्षेपलाई अवैध आक्रमण भन्दै राष्ट्रिय सार्वभौमिकताको रक्षा गर्न सबै नागरिक एकजुट हुनुपर्ने बताइन्। उनले सुरक्षा बललाई पूर्ण सतर्कतामा रहन निर्देशन दिएकी छन् र कुनै पनि अवाञ्छित गतिविधि सह्य नहुने चेतावनी पनि दिएकी छन्।

यसैबीच भेनेजुएलाको तेल उद्योग र प्रमुख पूर्वाधारहरूमा सुरक्षा व्यवस्था कडा बनाइएको छ। केही तेल उत्पादन केन्द्रमा काम अस्थायी रूपमा रोकिन पुगेको खबर आएको छ, जसले आर्थिक असर पर्ने चिन्ता बढाएको छ। खाद्यान्न र इन्धनको आपूर्तिमा अवरोध हुन सक्ने आशंकाले बजारमा उपभोक्ताहरूको भीडसमेत देखिएको छ।

अन्तर्राष्ट्रिय स्तरमा उत्पन्न दबाब र संयुक्त राष्ट्र सुरक्षा परिषद्मा भइरहेको बहसका बीच भेनेजुएलामा आम नागरिकको मनोविज्ञान त्रसित र अनिश्चित बनेको छ। हिजोदेखि आजसम्मको समग्र अवस्था हेर्दा, अमेरिकी आक्रमणपछि भेनेजुएला राजनीतिक, सुरक्षा र मानवीय दृष्टिले अत्यन्तै संवेदनशील मोडमा पुगेको स्पष्ट देखिन्छ।