क्यालिफोर्नियाको स्टकटनमा भएको एक पारिवारिक कार्यक्रममा अन्धाधुन्द गोलीबारी हुँदा ८ वर्षका बालकसहित चार जनाको मृत्यु भएको छ भने ११ जना घाइते भएका छन्। घटनास्थलमा पुगेको सान जोआक्विन काउण्टी शेरिफ कार्यालयका अनुसार कुल १५ जना गोली लागेर घाइते भएका थिए, जसमा मृत्यु भएका बालबालिका र युवाहरूको उमेर क्रमशः ८, ९, १४ र २१ वर्ष रहेको पुष्टि गरिएको छ। घटना शनिबार साँझ करिब ६ बजेको आसपास भयो। एक परिवारले आयोजना गरेको जन्मदिन रजाइँ चलिरहेको बेला एउटा भोज भवनभित्र गोली चलाइएको शेरिफ कार्यालयले जनाएको छ। प्रारम्भिक अनुसन्धानले यो टार्गेटेड हमला हुन सक्ने संकेत देखाएको छ। तर आक्रमणकारी फरार छन् र व्यापक धरपकड जारी छ। “जसले यो भयावह कुकर्म गरेको छ, उसलाई कानूनी दायरामा ल्याउन हामी सबै सम्भव प्रयास गर्दैछौँ,” सान जोआक्विन काउण्टीका जिल्ला अटर्नी रोन फ्रेटासले भने।

एफबीआईसमेत समावेश सुरक्षा निकायहरू घटनास्थलबाट प्रमाण संकलन गर्दैछन्। घाइते भएकाहरूलाई विभिन्न अस्पतालमा पुर्‍याइएको छ, तर उनीहरूको अवस्था अझै सार्वजनिक गरिएको छैन। स्थानीय अधिकारीहरूले समुदायबाट प्राप्त भिडियो, टिप र प्रत्यक्षदर्शीका बयानले आक्रमणकारी पहिचानतर्फ छानबिनलाई अघि बढाइरहेको बताएका छन्। क्यालिफोर्नियाका गर्भनर गाभिन न्युजेामलाई घटनाबारे बिस्तृत जानकारी दिइएको छ र राज्यको आपतकालीन सेवा कार्यालय स्थानीय सुरक्षा निकायहरूसँग समन्वयमा सक्रिय छ। स्टकटनका उप–मेयर जेसन लीले घटनाबारे आफ्नो “गहिरो दुख र आक्रोश” व्यक्त गर्दै जन्मदिन मनाउने स्थल, आइसक्रीम पसल वा पारिवारिक सभा—कसैलाई भय लागेको ठाउँ कहिल्यै हुनु नपर्ने बताए।

शेरिफ कार्यालयले म्यान्टेका, स्टकटन, ट्रेसी, लाथ्रोप, डेल्टा, ATF, CHP, क्यालिफोर्निया डिपार्टमेन्ट अफ जस्टिस, स्टकटन युनिफाइड स्कुल जिलाको सुरक्षा विभाग र एफबीआईलगायत सहयोगी निकायहरूलाई धन्यवाद दिंदै यस हिंसात्मक घटनाले प्रभावित सबै परिवारप्रति संवेदना व्यक्त गरेको छ। घटनाको कारण, योजनाकार र आक्रमणकारीको उद्देश्यमाथि अनुसन्धान जारी छ। अधिकारीहरूले थप जानकारी भएका व्यक्तिहरूलाई तत्काल सम्पर्क गर्न आग्रह गरेका छन्।

अमेरिकाको वाशिङ्टन डीसीमा गत बुधबार नेशनल गार्डका दुई सदस्यमाथि भएको गोलीकाण्डका आरोपी अफगान शरणार्थी रहमानुल्लाह लाकनवाल वर्षौँदेखि मानसिक समस्याबाट गुज्रिँदै आएको खुलासा भएको छ।

एसोसिएटेड प्रेस (AP) ले समीक्षा गरेका इमेल तथा बक्तव्यहरूका अनुसार २९ वर्षीय लाकनवाल “एक व्यक्ति, पिता र परिवारको जिम्मेवार सदस्यको रूपमा सन् २०२४ को मार्चयता पूर्ण रूपमा असफल” अवस्थामा थिए।

उनको अवस्थाबारे चासो राख्दै आएका एक अधिवक्ताले इमेलमार्फत् चेतावनी दिँदै लेखेका थिए— “रहमानुल्लाह मार्चयता कार्यक्षम छैन। उनले जागिर छाडे, दिनौंसम्म अँध्यारो कोठामा बसिरहे, आफ्नी श्रीमती र बच्चासँग समेत सम्पर्क तोडे।”

लगातार एकान्तमा बस्ने, बीच–बीचमा अनियन्त्रित रूपमा देशभर यात्रा गर्ने, क्लास र जागिर छोड्दै हिँड्ने, बच्चाहरूलाई स्याहारसम्भारविनै विद्यालय पठाउनेजस्ता व्यवहार तीव्र बन्दै गएको इमेलहरूमा उल्लेख थियो। ती इमेलहरूले लाकनवाल “गहिरो एक्लोपन र अनियन्त्रित यात्राबीच डुलिरहने” अवस्थामा पुगेको देखाउँछन्— कहिले शिकागो, कहिले एरिजोना, र अन्त्यतिर वाशिङ्टन डीसीसम्म।

इमेल लेख्ने ती अधिवक्ताले भने आफूले “उनी अरूलाई हिंसा गर्न सक्छन्” भन्ने संकेत कहिल्यै नदेखेको बताए, तर स्वयं आफूलाई हानि पुर्‍याउने सम्भावना रहेकाले स्थानीय संस्थाहरूसँग सहयोग मागेको उल्लेख गरेका थिए।

मार्च २०२४ मा अमेरिकी शरणार्थी सहयोग समितिका कर्मचारीहरू लाकनवाल रहेको बेलिङघ्याम (वाशिंग्टन राज्य) पुगे पनि, उनीसँग meaningful सम्पर्क स्थापित हुन नसकेको AP ले जनाएको छ।

यसैबीच, धन्यवाद दिवसको अघिल्लो साँझ, वाशिङ्टन डीसीमा लाकनवालमाथि नेशनल गार्डका दुई सदस्यमाथि गोली चलाएको आरोप लागेको छ। हमलामा २० वर्षीया वेस्ट भर्जिनियाकी स्पेशलिस्ट सारा बेकस्ट्रमको मृत्यु भएको थियो भने २४ वर्षीय स्टाफ सर्जेन्ट एन्ड्र्यू वुल्फ गम्भीर घाइते भएका छन्।

यस घटनाले अमेरिकी सुरक्षा र शरणार्थी मूल्यांकन प्रक्रियाबारे गम्भीर प्रश्न उठाएको छ। एफबीआई निर्देशक काश पटेलको नेतृत्वमा अनुसन्धान जारी रहेको र अहिले सम्म कुनै वैचारिक कट्टरता वा आतंकवादी प्रभाव प्रमाणित नभएको बताइएको छ।

लाकनवाल सन् २०२१ मा Operation Allies Welcome कार्यक्रमअन्तर्गत अमेरिकामा आएका थिए। अफगानिस्तानमा उनको सेवा CIA–समर्थित “Zero Unit” मा रहेको बताइन्छ, जहाँका धेरै सदस्यहरू युद्धको गहिरो मनोवैज्ञानिक आघातसँग बाँचिरहेका छन्। तर त्यो इतिहासले अहिलेको हिंसात्मक ब्योहारमा कति असर गर्‍यो, स्पष्ट छैन।

परिवारका लागि सहयोग खोजिरहेका अधिवक्ताले आफू “उनी नै शंकास्पद व्यक्ति हुन् भनेर थाहा पाएर स्तब्ध भएको” बताएका छन्। “उनी कहिले काँही आफ्ना बच्चाहरूलाई निकै मायालु ढङ्गले हेर्थे, जसले कुनै हिंसाको संकेत दिँदैन थियो,” अधिवक्ताले AP समक्ष भने।

रहमानुल्लाह लाकनवालमाथि अहिले प्रथम दर्जाको हत्या आरोप लगाइएको छ। एन्ड्र्यू वुल्फ अस्पतालमा उपचाररत छन्।

अनुसन्धानकर्ताहरू अहिले लाकनवालको अन्तिम वर्ष, चेतावनीपत्र, असफल हस्तक्षेप प्रयासहरू र सुरक्षा संरचनाका कमजोरीहरूलाई एकसाथ राखेर घटनाको सम्पूर्ण पृष्ठभूमि पुनःविश्लेषण गर्दैछन्।