अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले भेनेजुएलामा सिआइएको गुप्त अभियान सञ्चालन गर्न स्वीकृति दिएको पुष्टि गरेका छन्। उक्त खुलासाले दक्षिण अमेरिकी राष्ट्रका राष्ट्रपति निकोलस मादुरो र उनका समर्थकमध्ये तीव्र आक्रोश फैलिएको छ। ट्रम्पको आदेशपछि पछिल्ला केही हप्तामा अमेरिकाले क्यारिबियन क्षेत्रमा सन्देहास्पद लागूपदार्थ बोकेका पाँचभन्दा बढी नौकामा हवाई आक्रमण गरेको छ, जसमा २७ जनाको मृत्यु भएको छ।
संयुक्त राष्ट्रसंघका मानवअधिकार विज्ञहरूले यी कारबाहीलाई “न्यायबाहिरका हत्या” (extrajudicial executions) भनेका छन्।

ट्रम्पको अभिव्यक्ति: “अमेरिका अब भूमिमा पनि कारबाही गर्छ”

बिहीबार ह्वाइट हाउसमा आयोजित पत्रकार सम्मेलनमा ट्रम्पले भने,

“हामी अहिले भूमिको दिशा हेर्दैछौं। समुद्रमा मात्रै होइन, अब भूमिबाट पनि ती ड्रग–कार्टेलहरूलाई रोक्नेछौं।”

ट्रम्पसँगै एफबीआई निर्देशक क्यास पटेल र अटर्नी जनरल पाम बन्डी पनि उपस्थित थिए।
पत्रकारले सोध्दा — “के तपाईंले सिआइएलाई भेनेजुएलामा पठाउन अनुमति दिनुभयो?”
ट्रम्पले जवाफ दिए,

“हो, दुई कारणले। पहिलो, उनीहरूले आफ्ना जेलका कैदीहरू अमेरिकामा पठाएका छन्। दोस्रो, भेनेजुएलाबाट लागूपदार्थको ठूलो प्रवाह भइरहेको छ।”

उनले थपे,

“धेरै ड्रगहरू समुद्र हुँदै आउँछन्, तर अब हामी त्यसलाई भूमिबाट पनि रोक्नेछौं।”

यद्यपि, तथ्यांकअनुसार भेनेजुएला क्षेत्रीय लागूपदार्थ व्यापारमा प्रमुख स्रोत होइन, र राष्ट्रपति मादुरोमाथि अमेरिकाले लगाएको ५ करोड डलरको इनामबारे ट्रम्पले प्रतिक्रिया दिन अस्वीकार गरे।

“त्यो प्रश्नको जवाफ दिनु हास्यास्पद हुनेछ,” उनले भने।

मादुरोको कडा प्रतिक्रिया: “CIAको राज्य–परिवर्तन योजना अस्वीकार्य”

राष्ट्रपति निकोलस मादुरोले बुधबार राति टेलिभिजनमार्फत अमेरिकी जनतालाई सम्बोधन गर्दै भने, “युद्ध होइन, शान्ति चाहन्छौं। हामी अफगानिस्तान, इराक, लिबिया जस्ता असफल युद्धहरूको पुनरावृत्ति चाहन्नौं।”

“CIAद्वारा सञ्चालित ‘regime change’ अब स्वीकार्य छैन।”

मादुरोले देशभर सैनिक, प्रहरी र नागरिक मिलिसिया परिचालनको आदेश दिँदै पेटारे र मिरान्डा राज्यमा सैन्य अभ्यास सुरु गरेका छन्।

भेनेजुएलाका परराष्ट्रमन्त्री इभान गिलले टेलिग्राममा लेखे,

“अमेरिकाले सिआइए र आफ्नो नौसैनिक शक्ति प्रयोग गरेर भेनेजुएलाविरुद्ध आक्रामक नीति अपनाएको छ। यो सिधै धम्की र उत्पीडनको राजनीति हो।”

अमेरिकी सैन्य तयारी

अहिले क्यारिबियनमा करिब १० हजार अमेरिकी सैनिक, आठ युद्धपोत, एक नाभिकीय पनडुब्बी र लडाकु विमानहरू परिचालनमा छन्।
ह्वाइट हाउसका अनुसार यो कार्यवाही लागूपदार्थ तस्करी नियन्त्रणका लागि हो, तर भेनेजुएलाले यसलाई सैन्य आक्रमणको तयारीका रूपमा व्याख्या गरेको छ।

अमेरिकी प्रशासनबाट चुहिएको एउटा गोप्य ज्ञापनमा उल्लेख छ कि संयुक्त राज्य अमेरिका अब ड्रग–कार्टेलहरूसँग “गैर–अन्तर्राष्ट्रिय सशस्त्र द्वन्द्व” (non-international armed conflict) मा संलग्न छ।

अमेरिकी अधिकारीहरूले मादुरोलाई समेत “Cartel of the Suns” नामक तस्कर सञ्जालको हिस्सा भएको आरोप लगाएका छन् — मादुरोले भने यो आरोपलाई पूर्ण अस्वीकार गरेका छन्।

सिआइए अभियानको कानुनी आधार

पूर्व सिआइए अधिकारी र पूर्व रक्षा सह–सचिव मिक मुल्रोयले भने, “कुनै पनि गुप्त कारबाही सञ्चालन गर्न राष्ट्रपतिको प्रत्यक्ष आदेश (‘presidential finding’) आवश्यक पर्छ, जसमा स्पष्ट कार्य विवरण हुन्छ।”

उनले थपे, “यदि ट्रम्पले यस्तो आदेश दिएका हुन् भने, यो अमेरिकी कदम ड्रग–कार्टेलहरूविरुद्धको कारबाहीमा ठूलो वृद्धिको संकेत हो — लगभग एउटा ‘वास्तविक सिकेरियो’ फिल्मजस्तै।”