ट्रम्पद्वारा क्यानाडासँग व्यापार वार्ता तत्काल अन्त्य, नयाँ करको विरोधमा कडा प्रतिक्रिया

वाशिंगटन/अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले क्यानाडासँग चलिरहेको व्यापार वार्ता “तत्काल प्रभावबाट अन्त्य” गर्ने घोषणा गरेका छन्। उनले क्यानडाले ठूलो प्रविधि कम्पनीहरूलाई लक्षित गरी लागु गर्न लागेको डिजिटल सेवा कर (Digital Services Tax) को कडा विरोध गर्दै सामाजिक सञ्जालमार्फत उक्त घोषणा गरेका हुन्।

ट्रम्पले लेखे:

“हामी क्यानाडासँगको सबै व्यापारसम्बन्धी छलफल तत्काल अन्त्य गर्छौं। आगामी सात दिनभित्र क्यानडाले अमेरिकी बजारमा व्यापार गर्नुपर्ने नयाँ शुल्क दर घोषणा गरिनेछ।”

यो निर्णय दुई देशबीच जुलाईको मध्यसम्म नयाँ व्यापार सम्झौता गर्ने प्रयासमा भइरहेको वार्तालाई एकाएक अनिश्चित बनाएको छ।

पृष्ठभूमि: क्यानाडाको कर नीति र ट्रम्पको असन्तुष्टि

क्यानाडाले गत वर्ष लागु गरेको ३% डिजिटल सेवा कर आगामी सोमबारदेखि संकलन सुरु गर्दैछ। यस करको प्रभाव अमेरिकी प्रविधि कम्पनीहरू—जस्तै Amazon, Apple र Google—मा पर्नेछ र व्यापार समूहहरूको अनुमानमा यसको लागत प्रत्येक वर्ष २ अर्ब डलरभन्दा बढी पर्न सक्छ।

क्यानाडाले यस विषयलाई द्विपक्षीय व्यापार वार्ताको हिस्सा बनाएर समाधान खोज्ने संकेत दिएको थियो। तर ट्रम्पले उक्त करलाई “गम्भीर अपमानजनक” भन्दै वार्ता नै तोड्ने निर्णय लिए।

क्यानाडाको प्रतिक्रिया: संयमता र वार्ता जारी रहने संकेत

क्यानाडाका प्रधानमन्त्री मार्क कर्नीले पत्रकारहरूसँग छोटो प्रतिक्रिया दिँदै भने:

“हामी वार्तालाई क्यानाडाली जनताको हितमा अघि बढाउनेछौं।”

बीबीसीलाई कर्नीले भनेका छन्, “हामी ट्रम्पसँग हाम्रै सर्तमा व्यवहार गर्छौं।”

क्यानाडाली चेम्बर अफ कमर्सकी कार्यकारी प्रमुख क्यान्डेस लयिङले भने, “सम्झौताका म्याद नजिकिँदै जाँदा यस्तो अप्रत्याशित प्रतिक्रिया आउन सक्छ। तर पछिल्ला महिनाहरूमा वार्ताको वातावरण सुधारिएको छ र प्रगति हुने आशा छ।”

पूर्वतर्फको परिदृश्य: ट्रम्पको रणनीति र सम्भावित लचिलोपन

विश्लेषकहरूका अनुसार, ट्रम्पको सामाजिक सञ्जालमार्फत धम्की दिने शैली ‘वार्ता दबाब’ सिर्जना गर्ने रणनीति हो। यस्ता धम्कीहरू उनी विगतमा युरोपेली संघ र अन्य देशहरूलाई समेत दिइसकेका छन्।

Council on Foreign Relations की व्यापार नीति विज्ञ इनु मलाकका अनुसार:

“ट्रम्पको निर्णय वार्तामा गम्भीर सन्देश दिनेको लागि हो, तर यसले नयाँ ढोका पनि खोल्न सक्छ। कदाचित यो कर्नीले चाहेको ढोका होइन, तर वार्तालाई छिटो निष्कर्षमा पुर्‍याउने सम्भावना भने पक्कै छ।”

वर्तमान व्यापार स्थिति: उच्च निर्भरता र बढ्दो तनाव

• अमेरिका क्यानाडाको सबैभन्दा ठूलो व्यापारिक साझेदार हो। सन् २०२४ मा मात्रै ४०० अर्ब डलरभन्दा बढीको वस्तु क्यानाडाले अमेरिकामा निर्यात गरेको थियो।

• तर यसै वर्षको सुरुमा ट्रम्प प्रशासनले २५% भन्सार कर लगाएको थियो, जसको कारण औषधि तस्करीको बहानामा सिमा नाकामा निगरानी बढाइएको थियो।

• स्टील, एलुमिनियम र कार जस्ता सामग्रीमा अमेरिकी शुल्कले आपूर्ति श्रृंखला प्रभावित गरेको छ। यी वस्तुहरू प्रायः अमेरिका, मेक्सिको र क्यानाडाबीच दोहोरिएर ओसारपसार हुने गर्छन्।

अमेरिकी र क्यानाडाली उद्योगहरूले गहिरो चिन्ता व्यक्त गरेपछि ट्रम्पले केही वस्तुहरूमा छुटसमेत दिएका थिए। क्यानाडाले पनि जवाफी रूपमा केही अमेरिकी वस्तुमा कर लगाएको थियो।

बजारको प्रतिक्रिया

ट्रम्पको घोषणापछि शुक्रबार अमेरिकी बजार केही समयका लागि तल झरेको थियो। तर पछि पुनः सुधार भएर S&P 500 सूचकांक रिकर्ड उच्च बिन्दुमा बन्द भयो।

ट्रम्पले क्यानाडासँगको व्यापार वार्ता रोके पनि विश्लेषकहरूका अनुसार यो स्थायी निर्णय होइन। आगामी दिनमा पुनः वार्ता सुरु हुने सम्भावना छ, विशेषतः यदि क्यानाडा आफ्नो डिजिटल सेवा करको मोडालिटीमा लचिलोपन देखाउन तयार भयो भने।

वार्ता औपचारिक रूपमा रोकिए पनि राजनीतिक सन्देश र रणनीतिक दबाब सँगै, उत्तर अमेरिकी व्यापार समिकरण फेरि पुनर्संरचना हुने संकेत देखिन थालेको छ।