अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पका चीनमाथिका अभूतपूर्व भन्सार शुल्कहरू र संघीय रिजर्भका अध्यक्ष जेरोम पावेलमाथिको पछिल्ला आलोचनाले उनका केही शीर्ष सल्लाहकार र अमेरिका कै ठूला कम्पनीका सीईओहरूमा ठूलो चिन्ता पैदा गराएको थियो, जसले वित्तीय अराजकता र पसलका भण्डार खाली हुनसक्ने चेतावनी दिएका थिए, यी वार्ताहरूमा संलग्न व्यक्तिहरूले बताएका छन्।

यी चेतावनीहरू — र बजारको हालैको उतारचढाव — ले ट्रम्पलाई असर गरेको देखिन्छ। मंगलबार उनले पावेललाई पदबाट हटाउने धम्कीबाट पछि हट्दै ओभल अफिसमा पत्रकारहरूसँग भने: “म उनलाई बर्खास्त गर्ने कुनै मनसाय राख्दिन।”

यो कुरा वाल स्ट्रिटमा राहतको साससरह देखियो। अमेरिकी वित्त मन्त्री स्कट बेसन्टले चीनसँग व्यापार युद्धलाई शिथिल पार्ने ट्रम्पको योजना भएको भन्ने टिप्पणी गरेपछि बजारमा उछाल आएको थियो, र त्यसको भोलिपल्ट फेरि बजार बढ्यो।

बुधबार मध्यान्हमा डाउ जोन्स ४३० अंक (१.१%) ले माथि थियो। एसएण्डपी ५०० १.५% ले, र प्रविधि-प्रधान नासड्याक कम्पोजिट २.४% ले बढेका थिए। यी सबै प्रमुख सूचकाङ्कहरू अझै उकालो लागेका थिए, यद्यपि दिनको उच्चतम स्तरभन्दा केही तल कारोबार भइरहेको थियो।

निवेशकर्ताहरूले पुनः अमेरिकी ट्रेजरी बन्डहरू किनिरहेका थिए, जसको असरले १० वर्षे बन्डको प्रतिफल ४.३% मा झर्‍यो।

प्रशासनका शीर्ष अधिकारीहरू पनि पावेलसम्बन्धी ट्रम्पको वक्तव्यपछि केही ढुक्क भएका थिए, जानकारहरूले बताएका छन्। यदि ट्रम्पले फेड अध्यक्ष हटाउने प्रयास गरेमा कानुनी लडाइँ लम्बिनसक्ने डरले उनीहरू चिन्तित भएका थिए।

बुधबार ट्रम्पले पत्रकारहरूलाई आफ्नो प्रशासन चीनसँग “सक्रिय वार्ता” गरिरहेको बताए र समग्रमा “अन्य देशहरूसँगको व्यापार वार्ता राम्रो भइरहेका छन्” भने।

ह्वाइट हाउस बाहिर पत्रकारहरूसँग संक्षिप्त संवादमा उनले भने, अमेरिका र चीनबीच “न्यायोचित सम्झौता” हुनेछ र “सबै कुरा सक्रिय” छ। उनले थपे: “हरेक देश सहभागी हुन चाहन्छ, ती देशहरू पनि जसले धेरै वर्षसम्म हामीलाई धोका दिएका छन्। चीन एक उदाहरण हो, तर केवल चीन मात्र होइन, युरोपियन युनियन पनि। ती दिनहरू अब समाप्त भएका छन्।”

ट्रम्पको धारणा परिवर्तनः सीईओहरूसँगको भेटपछिको परिणाम

पावेल र चीनप्रति ट्रम्पको व्यवहारमा आएको उल्लेखनीय परिवर्तन उनको ओभल अफिसमा भएको गोप्य बैठकपछिको दिन देखिएको हो, जहाँ अमेरिकाका चार ठूला खुद्रा कम्पनीहरू — वालमार्ट, टार्गेट, होम डिपो र लोव्स — का सीईओहरूले भन्सार नीति र आपूर्ति शृङ्खलामा त्यसको असरबारे स्पष्ट र चर्को सन्देश दिएका थिए।

अधिकारिहरूका अनुसार यी सीईओहरूलाई ट्रम्पलाई उनको नीतिको वास्तविक असर देखाउन आन्तरिक अभियानअन्तर्गत व्हाइट हाउसमा बोलाइएको थियो।

वालमार्टका सीईओ डग म्याकमिलनले, जसको ट्रम्पसँग मर-ए-लागोमा र अन्य साझेदारहरूमार्फत राम्रो सम्बन्ध रहेको छ, चीनसँगको व्यापार युद्धले आपूर्ति शृङ्खलामा समस्या सुरु भइसकेको स्पष्ट रूपमा बताएका थिए, र यो गर्मीभित्र अझ चर्कने चेतावनी दिएका थिए।

पावेलको बर्खास्तीः सल्लाहकारहरूद्वारा रोकिएको कदम

धेरै ट्रम्प सल्लाहकारहरूले ट्रम्पले वास्तवमै पावेललाई हटाउने विश्वास गरेका थिएनन्, किनभने आर्थिक टोली — विशेषगरी स्कट बेसन्ट — ले महिनौँदेखि उनलाई सचेत गराउँदै आएका थिए।

तर विगत केही सातादेखि ट्रम्पको सामाजिक सञ्जालमार्फत आएको तीव्र आलोचनाले अन्यौलता बढाएको थियो — विशेष गरी उनले पावेलको “सकभर चाँडै बर्खास्ती हुनुपर्ने” भनेर पोष्ट गरेपछि।

पावेलले भने बारम्बार भनेका छन् कि फेडले ब्याजदरमा परिवर्तनको निर्णय ध्यानपूर्वक मूल्याङ्कनपछि मात्रै गर्नेछ, हचुवामा निर्णय गर्ने वा आकस्मिक दर कटौती गर्ने छैन।

व्हाइट हाउसकी प्रेस सचिव क्यारोलिन लिविटले मंगलबार पत्रकार सम्मेलनमा ट्रम्पको फेडमाथिको आलोचना समर्थन गर्दै, बाइडेन प्रशासनको अन्तिम चरणमा फेडले ब्याजदर घटाएको तर ट्रम्प प्रशासनमा अझै त्यस्तो नभएको कुरा राजनीतिक हो भन्ने संकेत दिइन् — यद्यपि त्यसको प्रमाण छैन। पावेलले यस्तो आरोपलाई बारम्बार अस्वीकार गर्दै आएका छन्।

निष्कर्ष

ट्रम्पको भन्सार नीति र फेडमाथिको टिप्पणीले अमेरिकी बजार र विश्व अर्थतन्त्रमा प्रभाव पारिरहेको छ। सीईओहरूसँगको भेट र आर्थिक सल्लाहकारहरूको दबाबले ट्रम्पलाई केही कदम फिर्ता चाल्न बाध्य बनाएको देखिन्छ। यद्यपि, आगामी हप्ता वा महिनामा उनले कुन दिशा लिन्छन् भन्ने कुराले बजार र नीति निर्माताहरूको ध्यान तान्नेछ।