वाशिङ्टन डीसी, नोभेम्बर ४, २०२६, बुधबार। अमेरिकाको मध्यावधि निर्वाचनमा डेमोक्र्याटिक पार्टीले संसद्का दुवै सदनमा बहुमत हासिल गरेपछि राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले विपक्षी डेमोक्र्याट र आफ्नै पार्टीका नेताहरूप्रति कडा प्रतिक्रिया जनाएका छन्। उनले डेमोक्र्याट बहुमतको संसद्ले आफ्ना नीतिविपरीत कानुन बनाउन खोजे राष्ट्रपतिको विशेष संवैधानिक अधिकार ‘भिटो’ प्रयोग गरेर रोक्ने चेतावनी दिएका छन्।

बुधबार बिहानसम्म प्राप्त प्रारम्भिक विवरणअनुसार सिनेटमा डेमोक्र्याट ५४ र रिपब्लिकन ४४, प्रतिनिधिसभामा डेमोक्र्याट २२८ र रिपब्लिकन १३९ तथा गभर्नरमा डेमोक्र्याट २८ र रिपब्लिकन २० को अवस्था देखाइएको छ। यी सङ्ख्याको अन्तिम स्वतन्त्र पुष्टि हुन बाँकी छ।

निर्वाचन परिणामपछि सामाजिक सञ्जाल ट्रुथ सोसलमा लगातार प्रतिक्रिया दिँदै ट्रम्पले आफू चुनावी मैदानमा भएको भए रिपब्लिकन पार्टीले भारी बहुमतले जित्ने दाबी गरेका छन्। उनले टेक्ससका गभर्नर ग्रेग एबटको पराजयका लागि एबट स्वयं जिम्मेवार रहेको आरोप लगाउँदै फक्स न्युजले डेमोक्र्याट नेताहरूलाई निरन्तर स्थान दिएको भन्दै सञ्चारमाध्यमको समेत आलोचना गरेका छन्।

ट्रम्पले सीबीएस न्युजसँगको अन्तर्वार्तामा राष्ट्रपतिसँग अत्यन्त शक्तिशाली भिटो अधिकार रहेको बताउँदै आवश्यक परे त्यसको प्रयोग गर्ने स्पष्ट पारेका छन्। फक्स न्युजसँग उनले डेमोक्र्याटले ल्याएका अस्वीकार्य विधेयक रोक्ने र त्यसपछि सहमतिका लागि वार्ता गर्ने बताएका छन्।

आखिर के हो त राष्ट्रपतिको भिटो अधिकार ?

अमेरिकी संविधानको धारा १ को खण्ड ७ अनुसार संसद्का दुवै सदनबाट पारित विधेयकलाई राष्ट्रपतिले अस्वीकार गरी फिर्ता पठाउन सक्छन्। यही अधिकारलाई भिटो भनिन्छ।

तर राष्ट्रपतिको भिटो अन्तिम निर्णय भने होइन। प्रतिनिधिसभा र सिनेट दुवैमा मतदान गर्ने सदस्यहरूको कम्तीमा दुई तिहाइ समर्थन जुटे राष्ट्रपतिको भिटो उल्ट्याएर विधेयक कानुन बनाउन सकिन्छ। सामान्य अवस्थामा राष्ट्रपतिले आइतबारबाहेक १० दिनभित्र विधेयकमा निर्णय गर्नुपर्ने व्यवस्था छ।

यसरी डेमोक्र्याटसँग सामान्य बहुमत भए पनि ट्रम्पको भिटो उल्ट्याउन आवश्यक दुई तिहाइ मत नभए रिपब्लिकन सांसदहरूको समेत समर्थन चाहिनेछ।

निर्वाचनको परिणामसँगै अब ट्रम्प प्रशासनका आप्रवासन, कर, बजेट, व्यापार र आर्थिक नीतिमा नयाँ चुनौती थपिन सक्ने देखिएको छ। संसद्ले प्रशासनमाथि छानबिन र निगरानी बढाउन सक्नेछ भने बजेट र कानुन निर्माणमा राजनीतिक गतिरोध उत्पन्न हुन सक्छ।

अबको मुख्य प्रश्न राष्ट्रपति ट्रम्प र डेमोक्र्याट बहुमतको संसद्बीच सहमति हुन्छ कि भिटो र प्रतिवादको राजनीति सुरु हुन्छ भन्ने हो। आगामी दुई वर्षको यही शक्ति सङ्घर्षले अमेरिकी अर्थतन्त्र, आन्तरिक राजनीति, अन्तर्राष्ट्रिय सम्बन्ध र सन् २०२८ को राष्ट्रपति निर्वाचनको वातावरणमा महत्त्वपूर्ण प्रभाव पार्न सक्छ।

Post of Donald Trump on Truth Social: