अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले संघीय कार्यकारी निकायहरूमा Artificial Intelligence (AI) को सट्टा “Super Intelligence (SI)” शब्द प्रयोग गर्न निर्देशन दिएका छन्। मंगलबार ह्वाइट हाउसमा प्रमुख प्रविधि कम्पनीका नेताहरूसँगको बैठकपछि जारी आदेशमा ट्रम्पले अहिले विकसित भइरहेको प्रविधि पुरानो “Artificial Intelligence” शब्दले पूर्ण रूपमा समेट्न नसक्ने बताएका छन्। ट्रम्पका अनुसार अमेरिकी प्रविधि क्षेत्रले विकास गरिरहेका नयाँ प्रणालीहरू तीव्र रूपमा शक्तिशाली र परिवर्तनकारी बन्दै गएकाले संघीय सरकारको शब्दावलीले त्यसको क्षमता र सम्भावनालाई प्रतिबिम्बित गर्नुपर्नेछ।
नयाँ निर्देशन मुख्यतः कार्यकारी शाखाका संघीय निकायहरूमा लागू हुनेछ। आदेशअनुसार ह्वाइट हाउसका अधिकारीहरूले ६० दिनभित्र “Super Intelligence” र यसको संक्षिप्त रूप “SI” लाई संघीय कानुनमा औपचारिक रूपमा परिभाषित गर्न सकिने प्रस्तावित विधायी भाषा तयार गर्नेछन्। ट्रम्प प्रशासनले अमेरिकालाई उन्नत कृत्रिम बुद्धिमत्ता प्रविधिको विश्वव्यापी प्रतिस्पर्धामा अग्रस्थानमा राख्ने उद्देश्यका साथ नयाँ नामकरणलाई प्रविधिको बढ्दो क्षमता र सम्भावनासँग जोडेको छ।
अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले प्रमुख प्रविधि कम्पनीका शीर्ष अधिकारीहरूसँग कृत्रिम बुद्धिमत्ता अर्थात् एआईको विकास, सुरक्षा र निगरानीबारे नयाँ स्वैच्छिक सहमति घोषणा गरेका छन्। मंगलबार ह्वाइट हाउसमा भएको उच्चस्तरीय बैठकपछि ट्रम्पले एआई कम्पनीहरूले आफ्नो प्रविधिलाई जिम्मेवार रूपमा आन्तरिक नियन्त्रण र निगरानी गर्नुपर्ने बताएका छन्।
नयाँ सहमतिअनुसार एआई कम्पनीहरूले साइबर सुरक्षालगायत संवेदनशील क्षेत्रमा बलियो आन्तरिक नियन्त्रण लागू गर्ने, ती नियन्त्रण प्रभावकारी छन् कि छैनन् भनेर हेर्ने छुट्टै टोली बनाउने, स्वतन्त्र बाह्य संस्थाबाट परीक्षण तथा अडिट गराउने र कम्पनीको बोर्डअन्तर्गत स्वतन्त्र समितिले ती रिपोर्टको समीक्षा गर्ने व्यवस्था अपनाउनेछन्। ट्रम्पले यसलाई कानुनी रूपमा बाध्यकारी नभए पनि नैतिक रूपमा महत्वपूर्ण प्रतिबद्धता बताएका छन्।
सहमतिमा Google का Sundar Pichai, Anthropic का Dario Amodei, Meta का Mark Zuckerberg, Nvidia का Jensen Huang, OpenAI का Greg Brockman र Elon Musk लगायत प्रमुख प्रविधि नेताहरू सहभागी भएका छन्। बैठकमा Amazon का Jeff Bezos, Palantir का Alex Karp तथा अमेरिकी सरकारका उच्च अधिकारीहरू पनि उपस्थित थिए।
पछिल्ला महिनाहरूमा शक्तिशाली एआई प्रणालीहरूले मानवीय निर्देशनबाहिर गएर अनधिकृत गतिविधि गर्न सक्ने जोखिम, साइबर सुरक्षा चुनौती र नियन्त्रणसम्बन्धी चिन्ताले विश्वव्यापी बहस तीव्र बनाएको छ। केही एआई कम्पनीका अधिकारीहरूले थप कडा सुरक्षा व्यवस्था र नियमन आवश्यक रहेको बताइरहेका बेला ट्रम्पले भने अमेरिकाले चीनसँगको प्रविधि प्रतिस्पर्धामा पछि पर्न नहुने भन्दै एआई विकासको गति रोक्ने पक्षमा नरहेको स्पष्ट गरेका छन्।
ट्रम्पले “Artificial Intelligence” भन्दा “Super Intelligence” शब्द बढी उपयुक्त हुने धारणा पनि अघि सारेका छन्। उनका अनुसार भविष्यमा एआई तथा सुपर इन्टेलिजेन्समा अग्रता हासिल गर्ने देशले विश्व अर्थतन्त्र, सुरक्षा र प्रविधिमा ठूलो प्रभाव राख्नेछ।
यद्यपि आलोचकहरूले कम्पनीहरूको स्वैच्छिक आत्मनियमन मात्र पर्याप्त नहुन सक्ने र शक्तिशाली एआई प्रणालीका लागि स्पष्ट सरकारी मापदण्ड, स्वतन्त्र परीक्षण तथा कडा उत्तरदायित्व आवश्यक पर्ने बताएका छन्। ह्वाइट हाउसको नयाँ सहमति अमेरिकाको एआई नीति र नियमनसम्बन्धी बहसमा महत्वपूर्ण नयाँ चरणका रूपमा हेरिएको छ।
प्रतिक्रिया