फिलिपिन्सको प्रमुख पर्यटकीय गन्तव्य पालावान प्रान्तको कोरोन नजिक यात्रुवाहक फेरीमा भीषण आगलागी हुँदा कम्तीमा पाँच जनाको मृत्यु भएको छ भने ८६ जना अझै सम्पर्कविहीन छन्। समुद्रमा बेपत्ता भएकाहरूको खोजीका लागि फिलिपिन्स कोस्टगार्डले ठूलो स्तरमा खोज तथा उद्धार अभियान जारी राखेको छ।

दुर्घटनामा परेको M/V June Aster नामक फेरी फिलिपिन्सको राजधानी मनिलाबाट कोरोनतर्फ गइरहेको थियो। जहाजको आधिकारिक म्यानिफेस्टअनुसार त्यसमा ११७ यात्रु र १७ चालकदलका सदस्य गरी कुल १३४ जना सवार थिए। पछिल्लो विवरणअनुसार ४३ जनालाई जीवितै उद्धार गरिएको छ भने पाँच जनाको मृत्यु पुष्टि भएको छ। यस आधारमा ८६ जना अझै सम्पर्कविहीन रहेको बताइएको छ। यद्यपि उद्धार अभियान जारी रहेकाले मृतक, उद्धार गरिएका र सम्पर्कविहीनको संख्या परिवर्तन हुन सक्ने कोस्टगार्डले जनाएको छ।

फेरी बुधबार, सेप्टेम्बर ९ को साँझ कोरोनको तटीय क्षेत्र नजिक पुगेका बेला आगलागी भएको थियो। फिलिपिन्स कोस्टगार्डका प्रारम्भिक विवरणअनुसार जहाज कोरोन नगरपालिकाको बराङ्गाय मार्सिला आसपासको समुद्री क्षेत्रमा रहेको बेला आगो फैलिएको थियो। केही रिपोर्टमा आगलागी स्थानीय समयअनुसार साँझ करिब ६ः४५ बजे सुरु भएको उल्लेख गरिएको छ।

कोस्टगार्डले सार्वजनिक गरेको भिडियो तथा तस्बिरमा रातको अँध्यारोमा फेरीको ठूलो भाग आगोको लप्काले घेरिएको देखिन्छ। समुद्रबीच जहाजमा आगो फैलिँदै गएपछि यात्रु र चालकदलका सदस्यलाई जोगाउन कोस्टगार्ड तथा स्थानीय उद्धार टोली परिचालन गरिएको थियो। उद्धार गरिएका केही मानिसलाई साना डुंगामार्फत किनारामा ल्याइएको थियो भने मृतकका शवसमेत तटीय क्षेत्रमा पुर्‍याइएको छ।

प्रारम्भिक विवरणमा ४२ जनालाई उद्धार गरिएको र ८७ जना सम्पर्कविहीन रहेको जनाइएको थियो। पछि थप एक जनाको जीवितै उद्धार भएपछि उद्धार गरिएकाको संख्या ४३ पुगेको र सम्पर्कविहीन संख्या ८६ मा झरेको पछिल्लो रिपोर्टमा उल्लेख छ। यसैले विभिन्न अन्तर्राष्ट्रिय सञ्चारमाध्यममा उद्धार र बेपत्ता संख्यामा केही फरक तथ्यांक देखिएका छन्। कोस्टगार्डले भने तथ्यांकलाई ‘लाइभ डाटा’ भन्दै खोज तथा उद्धार जारी रहेकाले संख्या फेरिन सक्ने स्पष्ट पारेको छ।

फिलिपिन्स कोस्टगार्डकी प्रवक्ता कमोडोर नोएमी कायाब्याबका अनुसार प्रारम्भिक उद्धार गरिएकामध्ये ३८ जना यात्रु र चार जना चालकदलका सदस्य थिए। उद्धारपछि उनीहरूको स्वास्थ्य अवस्था, आगलागी कसरी सुरु भयो र जहाजबाट बाहिरिने क्रममा के भएको थियो भन्ने विषयमा विस्तृत बयान लिन बाँकी रहेको अधिकारीहरूले बताएका थिए।

समुद्रको प्रतिकूल अवस्था र तीव्र धारका कारण उद्धार अभियान थप चुनौतीपूर्ण बनेको बताइएको छ। एसोसिएटेड प्रेसका अनुसार आगलागीपछि पानीको बहावले फेरीलाई सुरुको स्थानबाट थप टाढा धकेलेको थियो। खराब मौसम र अशान्त समुद्री अवस्थाका बीच उद्धार टोलीले जहाज तथा आसपासको समुद्री क्षेत्रमा बेपत्ताको खोजी जारी राखेको छ।

दुर्घटनाको वास्तविक कारण अहिलेसम्म पुष्टि भएको छैन। जहाजको इन्जिन वा विद्युतीय प्रणालीमा समस्या आएको थियो कि, आगो अन्य कुनै भागबाट सुरु भएको थियो भन्ने विषय अनुसन्धानको क्रममा रहेको अधिकारीहरूले बताएका छन्। फिलिपिन्स कोस्टगार्ड, समुद्री यातायातसम्बन्धी निकाय र जहाज सञ्चालनसँग सम्बन्धित पक्षबीच समन्वय गरेर घटनाको प्राविधिक अनुसन्धान गरिने भएको छ।

M/V June Aster राजधानी मनिलाको Baseco क्षेत्रबाट प्रस्थान गरी प्रसिद्ध पर्यटकीय गन्तव्य कोरोनतर्फ गइरहेको थियो। कोरोन पालावान प्रान्तको विश्वप्रसिद्ध समुद्री पर्यटन क्षेत्र हो, जहाँ सुन्दर समुद्री टापु, डाइभिङ स्थल तथा पर्यटकीय गतिविधिका कारण वर्षेनी ठूलो संख्यामा आन्तरिक र विदेशी पर्यटक पुग्ने गर्छन्।

फिलिपिन्स हजारौँ टापु मिलेर बनेको राष्ट्र भएकाले यात्रु तथा सामान ओसारपसारका लागि समुद्री फेरी अत्यन्त महत्वपूर्ण साधन मानिन्छ। धेरै दुर्गम टापुमा हवाई सेवा सीमित भएकाले लाखौँ मानिस दैनिक तथा नियमित रूपमा फेरी सेवामा निर्भर छन्। तर खराब मौसम, समुद्री आँधी, जहाजको मर्मतसम्भारमा कमजोरी तथा सुरक्षा नियमको असमान कार्यान्वयनका कारण विगतमा पनि फिलिपिन्समा गम्भीर समुद्री दुर्घटना हुँदै आएका छन्।

सन् २०२३ मा पनि फिलिपिन्सको दक्षिणी क्षेत्रमा यात्रुवाहक फेरीमा आगलागी हुँदा ३० भन्दा बढी मानिसको मृत्यु भएको थियो। अझ सन् १९८७ को Doña Paz फेरी दुर्घटना विश्वकै सबैभन्दा घातक शान्तिकालीन समुद्री दुर्घटनामध्ये एक मानिन्छ, जसमा चार हजारभन्दा बढी मानिसको मृत्यु भएको थियो। पछिल्लो M/V June Aster दुर्घटनाले फिलिपिन्समा यात्रुवाहक जहाजको सुरक्षा, आकस्मिक उद्धार व्यवस्था र अग्नि नियन्त्रण प्रणालीबारे फेरि गम्भीर प्रश्न उठाएको छ।

अहिले भने अधिकारीहरूको पहिलो प्राथमिकता सम्पर्कविहीन यात्रु र चालकदलका सदस्यलाई सकेसम्म जीवित उद्धार गर्नु रहेको छ। कोस्टगार्डका जहाज, स्थानीय उद्धार टोली तथा समुद्री क्षेत्रमा परिचालित अन्य साधनले सम्भावित स्थानमा खोजी गरिरहेका छन्।

अधिकारीहरूले सम्पर्कविहीन सबै व्यक्तिलाई तत्काल मृतकका रूपमा नबुझ्न आग्रह गरेका छन्। समुद्री दुर्घटनामा केही व्यक्ति जहाजबाट टाढा बग्न सक्ने, अन्य डुंगा वा तटीय क्षेत्रमा पुग्न सक्ने भएकाले उद्धार अभियान र यात्रु सूचीको पूर्ण प्रमाणीकरणपछि मात्र वास्तविक मानवीय क्षतिको यकिन विवरण आउने बताइएको छ।

पाँच जनाको मृत्यु पुष्टि भइसकेको र अझै दर्जनौँ मानिसको अवस्था अज्ञात रहेकाले M/V June Aster आगलागी पछिल्ला वर्षमा फिलिपिन्सले सामना गरेको गम्भीर यात्रुवाहक समुद्री दुर्घटनामध्ये एक बन्ने चिन्ता बढेको छ।