संयुक्त राष्ट्रसंघ (UN) ले जनाएको छ कि ११ हप्ताको नाकाबन्दीपछि सहयोग बोकेका लरीहरू गाजामा प्रवेश गर्न थालेपनि अहिलेसम्म कुनै सहयोग वितरण भएको छैन।

इजरायली अधिकारीहरूले मंगलबार ९३ वटा ट्रकहरू गाजामा प्रवेश गरेको र ती ट्रकहरूमा पिठो, शिशु खाना, चिकित्सकीय उपकरणहरू र औषधिहरू रहेका बताएका छन्।

तर UN ले भनेको छ कि ती ट्रकहरू केरम शालोम नाकाको पालिस्तीनी पक्षमा पुगे पनि सहयोग वितरण सुरु भएको छैन।

UN का प्रवक्ता स्टेफान दुजारिकले एक टोलीले उक्त क्षेत्रमा प्रवेश गर्न इजरायलको अनुमति पर्खंदै “केही घण्टासम्म कुर्नुपर्‍यो” तर “दुर्भाग्यवश, ती सामग्रीहरू गोदाममा भित्र्याउन सकिएन” भनेका छन्।

इजरायलले आइतबार गाजामा “मूलभूत खाद्य सामग्री” प्रवेश गर्न दिने सहमति दिएको थियो। विश्वभरिका विज्ञहरूले गाजामा भोकमरीको गम्भीर खतरा रहेको चेतावनी दिइसकेका छन्।

यद्यपि, इजरायलमाथिको अन्तर्राष्ट्रिय दबाब बढ्दै गएको छ।

बेलायतले गाजामा इजरायली सैनिक कारबाहीलाई “नैतिक रूपमा अक्षम्य” भन्दै इजरायलसँगको व्यापार वार्ता स्थगित गर्ने जनाएको छ। प्रधानमन्त्री सर केयर स्टार्मरले गाजाको अवस्था “असह्य” भएको बताएका छन्।

यता, युरोपेली संघ (EU) की विदेश नीति प्रमुख कायजा काल्लासले गाजामा इजरायलका क्रियाकलापको कारण ट्रेड सम्झौता पुनरावलोकन गरिने बताएकी छन्।

दुजारिकका अनुसार, सहयोग वितरण प्रक्रिया जटिल भएको छ, किनभने इजरायलले UN लाई केरम शालोम नाकाको पालिस्तीनी क्षेत्रमा सामग्री ओर्लन र पुनः लोड गर्न लगाएको छ—त्यसपछि मात्र उनीहरूको टोलीलाई गाजाभित्र प्रवेशको अनुमति दिइनेछ।

उनले सहयोग सामग्री आइपुग्नु सकारात्मक भएको बताए पनि यो आवश्यकताको तुलनामा “समुन्द्रमा एक थोपा मात्र” भएको बताएका छन्।

UN का विभिन्न निकायहरूका अनुसार गाजाको दीर्घकालीन मानवीय संकट समाधान गर्न दिनमा ६०० ट्रक सहयोग आवश्यक छ।

यसअघि, UN का मानवीय मामिलाका प्रमुख टम फ्लेचरले बीबीसीसँगको कुराकानीमा भनेका थिए: “यदि तुरुन्तै सहयोग गाजामा नपुगेमा १४,००० शिशुहरू आगामी ४८ घण्टाभित्र मर्न सक्छन्।”

जब उक्त आँकडामा कसरी पुगे भन्ने सोधियो, उनले भने, “स्थानीय मेडिकल सेन्टर र विद्यालयहरूमा काम गरिरहेका बलियो टोलीहरू” छन्, तर उनले विस्तृत विवरण दिएनन्।

पछि बीबीसीले सोही आँकडाको स्पष्टता माग्दा UN को मानवीय सहायता समन्वय कार्यालय (UNOCHA) ले भने: “IPC साझेदार संस्थाहरूले चेतावनी दिएकोअनुसार गाजामा गम्भीर कुपोषणबाट ग्रसित करिब १४,००० शिशुहरूलाई जोगाउन राहत तुरुन्तै पठाउनु अत्यावश्यक छ। हामीलाई अर्को ४८ घण्टाभित्र यी सामग्रीहरू पठाउनुपर्छ।”

UNOCHA ले खाद्य सुरक्षा वर्गीकरण (IPC) को एक रिपोर्ट उल्लेख गरेको छ जसअनुसार सन् २०२५ अप्रिलदेखि २०२६ मार्चसम्म ६ देखि ५९ महिनासम्मका बालबालिकाहरूमा १४,१०० गम्भीर कुपोषणका केसहरू देखिन सक्ने छन्।

यस रिपोर्टअनुसार यी घटनाहरू एक वर्षसम्म फैलिन सक्छन्, ४८ घण्टा भित्र होइन।

पत्रकार सम्मेलनमा UNOCHA का प्रवक्ता जेन्स लाएरकेले भने: “हामीलाई निश्चित रूपमा थाहा छ कि त्यहाँ केही शिशुहरू छन् जसलाई तत्काल जीवनरक्षक पोषण सामग्री आवश्यक छ, किनभने तिनका आमाहरू आफैं खाना खान सक्ने अवस्थामा छैनन्।”

“यदि ती सामग्रीहरू प्राप्त भएनन् भने ती बालबालिकाहरूको ज्यान जान सक्छ,” उनले भने।

गत हप्ता, हमासद्वारा सञ्चालित स्वास्थ्य मन्त्रालयले ११ हप्तामा कुपोषणका कारण ५७ बालबालिकाको मृत्यु भएको जनाएको थियो।

मंगलबार, अमेरिकी विदेशमन्त्री मार्को रुबियोले इजरायलले केही सहायता गाजामा जान दिने निर्णयलाई स्वागत गर्दै भने: “हामी खुशी छौं कि सहयोग पुनः गाजामा प्रवाह हुन थालेको देखिएको छ।”

जब एक डेमोक्रेटले सहयोगको मात्रालाई पर्याप्त नभएको भने, रुबियोले उत्तर दिए: “तपाईंको कुरा ठिक हो कि यो पर्याप्त छैन, तर निर्णय गरिनु सकारात्मक कुरा हो।”

सोमबार, बेलायत, फ्रान्स र क्यानडाका नेताहरूले इजरायल सरकारलाई “सैन्य कारबाही रोक्न” र “मानवीय सहायता तुरुन्त गाजामा प्रवेश गराउन” आग्रह गर्दै संयुक्त वक्तव्य जारी गरेका थिए।

बेलायतले आजको घोषणाको भागस्वरूप केही प्रमुख इजरायली बासिन्दाहरू र तिनीहरू सम्बन्धित समूहहरूमाथि प्रतिबन्ध पनि लगाएको छ।

इजरायलले ७ अक्टोबर २०२३ मा हमासको आक्रमणपछि गाजामा सैन्य अभियान सुरु गरेको थियो, जसमा झण्डै १,२०० मानिस मारिएका थिए र २५१ जना बन्धक बनाइएका थिए।

त्यसयता गाजामा कम्तीमा ५३,४७५ जनाको मृत्यु भइसकेको छ, तीमध्ये ३,३४० जना पछिल्लो आक्रमण पुनः सुरु भएयता मारिएका हुन्, गाजाको स्वास्थ्य मन्त्रालयले जनाएको छ।

1. सहयोग सामग्री सीमामा पुग्दापनि वितरण छैन

   • संयुक्त राष्ट्रसंघ (UN) ले भनेको छ कि ११ हप्ता लामो नाकाबन्दीपछि सहयोग लरीहरू गाजा प्रवेश गरे तापनि अहिलेसम्म कुनैपनि राहत सामग्री वितरण गरिएको छैन।

2. इजरायली अधिकारीको भनाइ

   • मंगलबार ९३ वटा ट्रकहरू गाजामा प्रवेश गरेको जनाइएको छ, जसमा पिठो, शिशु खाना, औषधोपचार सामग्री, र औषधिहरू थिए।

3. केरेम शालोम नाका समस्याग्रस्त

   • ट्रकहरू गाजाको केरेम शालोम नाकाबाट प्रवेश गरे तापनि, UN का प्रवक्ता स्टेफान दुजारिकले बताएअनुसार इजरायलले उनीहरूको टोलीलाई भित्र जान अनुमति नदिएकोले सामग्री गोदामसम्म पुर्‍याउन नसकिएको हो।

4. इजरायलको सीमित सहयोग स्वीकृति

   • इजरायलले आइतबार केही “मूलभूत खाद्य सामग्री” गाजामा प्रवेश गर्न दिने सहमति दिएको थियो। अन्तर्राष्ट्रिय विज्ञहरूले गाजामा भोकमरीको गम्भीर चेतावनी दिइरहेका छन्।

5. अन्तर्राष्ट्रिय दबाब बढ्दो

   • बेलायतले गाजामा इजरायली सैनिक कारबाहीलाई “नैतिक रूपमा अक्षम्य” भन्दै इजरायलसँगको व्यापार वार्ता स्थगित गरेको छ।

   • युरोपियन युनियन (EU) का विदेश नीति प्रमुख कायजा काल्लासले पनि इजरायलसँगको व्यापार सम्झौता पुनरावलोकन गरिने बताएका छन्।

6. सहयोग वितरणमा जटिलता

   • दुजारिकले भने, इजरायलले UN लाई गाजाको पालिस्तिनी पक्षमा ट्रकबाट सामग्री झार्न र फेरि पुनः लोड गर्न लगाएकोले प्रक्रिया जटिल भएको छ।

7. UN को चेतावनी – ‘समुन्द्रमा एक थोपा’ जस्तै मात्र सहयोग पुगेको

   • दिनमा ६०० ट्रक गाजा पठाउनुपर्ने UN को अनुमान छ, तर अहिलेको राहत निकै थोरै भएको भनिएको छ।

8. शिशुहरू जोखिममा

   • UN का मानवीय प्रमुख टम फ्लेचरले भने, “हामीले ४८ घण्टामा १४,००० शिशु मर्ने अनुमान गरेका छौं यदि तुरुन्त राहत नपुगेमा।”

   • 

9. श्रोत र आँकडाबारे विवाद

   • UNOCHA ले स्पष्ट पारेको छ कि उक्त १४,००० संख्यामा ती शिशुहरू समावेश छन् जो गम्भीर कुपोषणको चपेटामा छन् र IPC प्रतिवेदनले यो अवस्था २०२५ अप्रिलदेखि २०२६ मार्चसम्म रहने अनुमान गरेको छ।

10. हप्तौंको कुपोषणबाट मृत्यु

• हमासद्वारा सञ्चालित स्वास्थ्य मन्त्रालयले पछिल्लो ११ हप्तामा कुपोषणका कारण ५७ बालबालिकाको मृत्यु भएको जनाएको छ।

11. अमेरिकी समर्थन

• अमेरिकी विदेशमन्त्री मार्को रुबियोले इजरायलले केही सहयोग गाजामा जान दिएका कुरालाई स्वागत गरेका छन्, यद्यपि सहायता अपर्याप्त भएको स्वीकार गरे।

12. बेलायत, फ्रान्स र क्यानडाको आह्वान

• यी तीन देशका नेताहरूले संयुक्त विज्ञप्ति जारी गर्दै इजरायललाई सैनिक कारबाही रोक्न र मानवीय सहायता तुरुन्त गाजामा जान दिन आग्रह गरेका छन्।

13. इजरायली बस्तीविरुद्ध प्रतिबन्ध

• बेलायतले केही प्रमुख इजरायली बासिन्दाहरू र उनीहरूसँग सम्बन्धित समूहहरूमा प्रतिबन्ध लगाएको छ।

14. संघर्षको पृष्ठभूमि

• इजरायलले अक्टोबर ७, २०२३ मा हमासको आक्रमणमा करिब १,२०० जनाको हत्या र २५१ जनालाई बन्धक बनाएको घटनाको जवाफमा गाजामा सैनिक कारबाही सुरु गरेको थियो।

• गाजामा कम्तीमा ५३,४७५ जनाको मृत्यु भइसकेको बताइएको छ, तीमध्ये ३,३४० जना पछिल्लो आक्रमण पुनः सुरु भएयता मारिएका हुन्।

• गाजामा कार्यरत बेलायती सर्जनको ‘अत्यधिक तनाव’

  1. बेलायती सर्जन डा. रोजको अनुभव

     • एक साताअघि दक्षिण गाजा फर्किएका बेलायती सर्जन डा. रोजले खान युनिसस्थित नासर अस्पतालको अवस्थाबारे वर्णन गरेका छन्।

     • उनले गाजामा शल्यक्रिया गर्दा आफू ‘उच्च तनाव’ (high anxiety) मा रहने बताएका छन्।

  2. इजरायलको चेतावनी र सम्भावित आक्रमण

     • इजरायलले खान युनिस वरपरका फलिस्तीनीहरूलाई खाली गर्न आह्वान गरेको छ।

     • उनीहरूले यसलाई “अभूतपूर्व आक्रमण” को तयारी भनेका छन्।

  3. नासर अस्पतालमा चिन्ताजनक अवस्था

     • डा. रोजका अनुसार यदि नासर अस्पताल खाली गराइयो भने त्यहाँ उपचाररत गम्भीर अवस्थाका बिरामीहरूलाई सार्नका लागि अन्य कुनै स्थान छैन जसमा आईसीयू (intensive care unit) सुविधा उपलब्ध होस्।

     •