अमेरिका अहिले इरानको शासनलाई पूर्ण रूपमा ध्वस्त पार्ने अभियानमा

अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले इरानविरुद्धको युद्धबारे अत्यन्त कडा अभिव्यक्ति दिएका छन्। उनले अमेरिका अहिले इरानको शासनलाई पूर्ण रूपमा ध्वस्त पार्ने अभियानमा रहेको दाबी गरेका छन्। ट्रम्पले शुक्रबार सामाजिक सञ्जाल Truth Social मा लेख्दै भनेका छन् कि अमेरिका सैन्य, आर्थिक र अन्य सबै क्षेत्रमा इरानी शासनलाई पूर्ण रूपमा नष्ट गरिरहेको छ। उनले आफ्नो पोस्टमा इरानको सैन्य शक्तिमा ठूलो क्षति पुगेको दाबी गर्दै लेखेका छन् कि इरानको नौसेना लगभग समाप्त भएको, वायुसेना कमजोर बनाइएको र मिसाइल तथा ड्रोन क्षमताहरू तीव्र रूपमा नष्ट गरिँदै गएको छ। साथै उनले इरानी नेतृत्वमाथि पनि कडा प्रहार गरिएको दाबी गरेका छन्।

ट्रम्पले अमेरिका सँग अत्यन्त शक्तिशाली सैन्य क्षमता, असीमित हतियार र पर्याप्त समय रहेको भन्दै युद्ध अझै जारी रहने संकेत पनि दिएका छन्। त्यसै क्रममा उनले “आज यी पागल अपराधीहरूलाई के हुन्छ हेर्नुस्” भन्दै शुक्रबार थप ठूलो कदम चालिने संकेत दिएका छन्। ट्रम्पले आफ्नो टिप्पणीमा इरानमाथि आरोप लगाउँदै भनेका छन् कि इरानी शासनले विगत ४७ वर्षदेखि विश्वभर निर्दोष मानिसहरूको हत्या गर्दै आएको छ। आफू अमेरिकाको ४७औँ राष्ट्रपति भएको उल्लेख गर्दै उनले यस्तो अभियान चलाउनु “ठूलो सम्मान” भएको समेत बताएका छन्।

तेहरानसहित देशका विभिन्न सहरमा हजारौँ मानिस सडकमा उत्रेर र्‍याली

इरानभर आज बिहान अल–कुद्स दिवस मनाउन ठूलो जनप्रदर्शन भएको छ। राजधानी तेहरानसहित देशका विभिन्न सहरमा हजारौँ मानिस सडकमा उत्रेर र्‍याली निकालिरहेका छन्। इरानी सरकारी सञ्चारमाध्यमले सार्वजनिक गरेका भिडियोहरूमा तेहरान, खोर्रमाबाद, इस्फहान, गोलिस्तान, यज्द, मशहद तथा दक्षिणपूर्वी सहर जाहेदान लगायत स्थानहरूमा विशाल भीड देखिएको छ। प्रदर्शनकारीहरूले झण्डा फहराउँदै सर्वोच्च नेता आयतोल्लाह मोज्तबा खामेनेई र उनका दिवंगत पिता अली खामेनेईका तस्बिर बोकेर मार्च गरेका छन्।

राजधानी तेहरानमा प्रदर्शनकारीहरूले अमेरिका र इजरायलविरुद्ध नाराबाजी गरेका छन्। समाचार संस्था Reuters का अनुसार केही समूहले अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्प र इजरायली प्रधानमन्त्री बेन्जामिन नेतन्याहुको पुतला जलाएका छन्। साथै केही भिडियोमा अमेरिका र इजरायलका झण्डा ओढाइएका बाकसमा किला ठोक्दै विरोध प्रदर्शन गरिएको दृश्य पनि देखिएको छ।

यसबीच प्रदर्शन भइरहेकै समयमा इजरायलले तेहरानमा व्यापक हवाई आक्रमण सुरु गरेको जनाएको छ। इरानी सरकारी सञ्चारमाध्यमका अनुसार तेहरान, इस्फहान लगायत विभिन्न स्थानमा विस्फोटका आवाज सुनिएका छन्।

इजरायली सेनाले तेहरानमा अल–कुद्स दिवसको ठूलो भीड जम्मा भएको क्षेत्र आसपासका बासिन्दालाई तत्काल स्थान खाली गर्न चेतावनी समेत दिएको छ। इजरायल डिफेन्स फोर्स (IDF) ले आफ्नो फारसी भाषाको सामाजिक सञ्जाल खातामार्फत आगामी केही घण्टाभित्र तेहरानका केही क्षेत्रमा सैन्य कारबाही गरिने जनाएको छ।

अल–कुद्स दिवस प्रत्येक वर्ष रमजान महिनाको अन्तिम शुक्रबार मनाइने अन्तर्राष्ट्रिय प्रदर्शन हो, जसमा विश्वका विभिन्न स्थानमा फिलिस्तिनी मुद्दाको समर्थनमा र्‍याली आयोजना गरिन्छ।

यसैबीच इरानी सरकारी समाचार संस्था Tasnim ले जनाएअनुसार तेहरानको केन्द्रभागमा रहेको ठूलो र्‍याली स्थल नजिकै पनि विस्फोट भएको छ। सामाजिक सञ्जालमा सार्वजनिक भिडियोहरूमा हजारौँ मानिस प्रदर्शनमा सहभागी भइरहेका बेला नजिकै धुवाँ उडिरहेको देखिन्छ।

इरानमा विरोध प्रदर्शन रोक्न कडा चेतावनी, प्रदर्शनकारीलाई ‘नियो ISIS’ भनियो

इरानको इस्लामिक रिभोल्युशनरी गार्ड कोर्प्स (IRGC) को गुप्तचर इकाइले देशभर विरोध प्रदर्शन हुन नदिन कडा चेतावनी जारी गरेको छ। १३ मार्चमा पठाइएको सामूहिक टेक्स्ट सन्देशमा सम्भावित प्रदर्शनकारीलाई ‘नियो–ISIS’ भन्दै कडा कारबाहीको धम्की दिइएको छ। सन्देशमा भनिएको छ  “दुष्ट शत्रु फेरि सडकमा डर र अराजकता सिर्जना गर्न खोजिरहेको छ। नियो–ISIS लाई जनवरी ८ भन्दा अझ कडा प्रहारको सामना गर्नुपर्नेछ।”

गत डिसेम्बर २८ देखि सुरु भएका सरकारविरोधी आन्दोलनका क्रममा इरानमा जनवरी ८ र ९ का रातहरू अत्यन्त हिंसात्मक बनेका थिए। अमेरिकास्थित Human Rights Activists News Agency (HRANA) का अनुसार ती आन्दोलनहरूमा कम्तीमा ७ हजार मानिस मारिएको रिपोर्ट गरिएको छ।

होर्मुज जलडमरूमध्य लामो समय बन्द भए ऊर्जा सुरक्षाको पुनरमूल्यांकन गर्ने : EU

मध्यपूर्व युद्धका कारण विश्वको सबैभन्दा महत्वपूर्ण तेल ढुवानी मार्गमध्ये एक होर्मुज जलडमरूमध्य (Strait of Hormuz) मा जहाज आवतजावतमा प्रतिबन्ध बढेपछि युरोपेली संघ (EU) ले चिन्ता व्यक्त गरेको छ।

EU ले भनेको छ  यदि यो जलडमरूमध्य लामो समयसम्म बन्द भयो भने युरोपको तेल र ग्यास आपूर्ति सुरक्षाको पुनरमूल्यांकन गरिनेछ।

युद्ध सुरु भएपछि उक्त समुद्री मार्गबाट जहाज आवतजावत सीमित गरिएको छ, जसले विश्वभर तेल आपूर्ति र मूल्य बढ्ने डर बढाएको छ।

EU का अनुसार तेल र ग्यास आपूर्ति समन्वयबारे हिजो बैठक समेत भएको थियो। हालका लागि आपूर्तिमा तत्काल ठूलो जोखिम नदेखिए पनि स्थिति बिग्रन सक्ने चेतावनी दिइएको छ।

यसैबीच अष्ट्रेलियाले आपतकालीन ऊर्जा भण्डारबाट ६ दिनको पेट्रोल र ५ दिनको डिजेल बजारमा उपलब्ध गराउन अनुमति दिएको जनाएको छ।

ट्रम्प: इरानका नयाँ सर्वोच्च नेता “घाइते तर सम्भवत जीवित”

अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले इरानका नयाँ सर्वोच्च नेता मोज्तबा खामेनेई बारे प्रतिक्रिया दिँदै उनी “घाइते भए पनि सम्भवतः अझै जीवित रहेको” बताएका छन्।

अमेरिका–इजरायलको संयुक्त हवाई आक्रमणका क्रममा खामेनेई हल्का घाइते भएको भन्ने खबर एक इरानी अधिकारीलाई उद्धृत गर्दै समाचार संस्था Reuters ले जनाएको छ, यद्यपि यसको विस्तृत पुष्टि सार्वजनिक गरिएको छैन।

खामेनेईले हालै इरानी राज्य टेलिभिजनमार्फत सन्देश दिँदै होर्मुज जलडमरूमध्य बन्द गर्ने विकल्प अझै प्रयोग गर्न सकिने संकेत गरेका थिए।

यस क्षेत्रमा तेल बोकेका जहाजमाथि आक्रमण भएपछि तेलको मूल्य झण्डै १०० डलर प्रतिव्यारेल वरिपरि पुगेको छ।

ट्रम्पले Fox News सँगको अन्तर्वार्तामा भनेका छन्:
“उनीहरूले धेरै कुरा गरिरहेका छन्, तर अब परिणाम देखाउनु पर्नेछ। हामी उनीहरूलाई दोस्रो विश्वयुद्धपछि कसैले पनि नझेलेको स्तरमा प्रहार गरिरहेका छौँ।”

अमेरिकाले अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा तेलको मूल्य बढ्दै गएको अवस्थालाई नियन्त्रण गर्ने उद्देश्यले रुसबाट तेल किन्ने देशहरूमाथि लगाइएका केही प्रतिबन्ध खुकुलो पार्ने संकेत दिएको छ।

समुद्रमा जहाजमार्फत लोड गरिएको रूसी तेल तथा पेट्रोलियम खरिदमा लगाइएका प्रतिबन्धहरू आंशिक रूपमा सहज बनाउने तयारी गरिएको अमेरिकी अधिकारीहरूले बताएका छन्। यो निर्णय त्यतिबेला आएको हो जब खाडी क्षेत्रमा थप तीन वटा तेल बोकेको जहाजमा आक्रमण भएपछि कच्चा तेलको मूल्य फेरि १०० डलर प्रतिव्यारेलभन्दा माथि पुगेको छ। यसले विश्व बजारमा ऊर्जा आपूर्तिको चिन्ता थप बढाएको छ।

यसैबीच मध्यपूर्वमा तनाव झन् चर्किएको छ। इजरायलले इरानविरुद्ध फेरि ठूलो स्तरको हवाई आक्रमण सुरु गरेको जनाएको छ। इजरायली सेनाले तेहरान लगायतका क्षेत्रमा “व्यापक नयाँ आक्रमणको लहर” सुरु गरिएको बताएको छ, र राजधानी तेहरानमा विस्फोटका आवाज सुनिएको खबर आएको छ। इजरायलले उता इरानबाट फेरि नयाँ मिसाइल प्रहार गरिएको पनि जनाएको छ, जसले दुई देशबीचको युद्ध अझ तीव्र हुँदै गएको संकेत गरेको छ।

युद्धकै क्रममा अर्को घटनामा इराकको आकाशमा दुर्घटनाग्रस्त भएको अमेरिकी इन्धन भर्ने सैन्य विमानका चार चालकदल सदस्यको मृत्यु भएको अमेरिकी सेनाले पुष्टि गरेको छ। अमेरिकी सेनाको सेंट्रल कमाण्ड (CENTCOM) का अनुसार विमान खस्नुको कारण शत्रु आक्रमण वा आफ्नै सेनाको गल्तीपूर्ण गोलीबारी (friendly fire) नभएको प्रारम्भिक निष्कर्ष आएको छ, र घटनाबारे विस्तृत अनुसन्धान जारी रहेको छ।

यसबीच क्षेत्रीय सुरक्षा चुनौती पनि बढेको छ। साउदी अरेबियाको हवाई क्षेत्रमा प्रवेश गरेका ड्रोनहरू नष्ट गरिएको जनाइएको छ। उता दुबई शहरको केन्द्रमा अवरोध गरिएका एक प्रक्षेप्यका टुक्रा (debris) खस्दा एउटा भवनमा क्षति पुगेको स्थानीय अधिकारीहरूले बताएका छन्। अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्प ले सामाजिक सञ्जालमार्फत प्रतिक्रिया दिँदै अमेरिका “इरानी शासनलाई पूर्ण रूपमा ध्वस्त पारिरहेको” दाबी गरेका छन्। उनले युद्धको अवस्थाबारे “शुक्रबार के हुन्छ हेर्नुस्” भन्दै आगामी घटनाक्रमबारे संकेत पनि गरेका छन्।